సరదా కబుర్లు లేబుల్‌తో ఉన్న పోస్ట్‌లను చూపుతోంది. అన్ని పోస్ట్‌లు చూపించు
సరదా కబుర్లు లేబుల్‌తో ఉన్న పోస్ట్‌లను చూపుతోంది. అన్ని పోస్ట్‌లు చూపించు

16, ఏప్రిల్ 2023, ఆదివారం

ౘందమామ! నీ మీద నిందాయె!

    ఎప్పటికప్పుడు నాకు నచ్చినట్టుగా ఓ రోజు నడిస్తే ఆ రోజుకి నా నక్షత్రాల నడకలేవో సరిగ్గా కుదిరాయని మురిసిపోతూ వుంటాను. 

    అల్లాగే... ఒక్కోసారి చాలా అరుదుగా -  
తలలో ఏవేవో తలపులు నడుస్తూ - 
అన్నది వింటున్న చెవికి, 
విన్నదానికి బదులిస్తూ అంటున్న నోటికి 
పొంతన కుదరనప్పుడు 
నా గతి తప్పిన మతికి 
అప్పటి స్థితికి - పరిస్థితికి 
మతి-గతికి మామైన 
ౘందమామ మీద 
నిందేహేస్తూ వుంటా! 

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    ఫాల్గుణ పౌర్ణమి (2023, మార్చ్ నెల 8వ తేదీ) నాడు ౘందమామ మీద నింద వేసే సందర్భమొకటి కుదిరింది. 

    ఆ కబుర్లు చెప్పబోయే ముందు ౘందమామని పిలిచి పలకరించి - పలకరింపుతో ఆగక - పాటంతా మామతో మాటలు చెప్పుకునే - పాటలు కొన్ని తలుచుకుంటున్నా. 

    తలుచుకుంటున్న పాటలతో ఓ చిన్న ఆట ఆడదామనుకుంటున్నా! 

    ఈ పాటల్ని గుర్తు పట్టి ఏ సిన్మాలో ఎవరు పాడారో చెప్పి పెట్టగలరా? 

    పదారు కళల ఱేడు చందురుడి మీది పాటలు ఓ పదహారు పట్టుకొచ్చా - మొత్తం 16 మార్కులకి ఈనాటి పాటల పరీక్షాపత్రం. 

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


1. 
ఓ ౘందమామ! 
అందాల భామ... ఎందున్నదో తెల్పుమా!

*** *** *** 

2. 
రావోయి ౘందమామా! 
మా వింత గాథ వినుమా!

*** *** *** 

3. 
మామా! ౘందమామా! 
వినరావా నా కథా! 

*** *** *** 

4. 
ఓ జాబిలీ! 
వెన్నెలా ఆకాశం ...
వున్నదే నీ కోసం! 

*** *** *** 

5. 
ౘల్లని రాజా! ఓ ౘందమామా! 
నీ కథలన్ని తెలిశాయి 
ఓ ౘందమామా! నా ౘందమామా!

*** *** ***

6. 
ఓ నెలరాజా! వెన్నెల రాజా! 
నీ వన్నెలన్ని చిన్నెలన్ని మాకేనోయ్! 
మా వెన్ను తట్టి పిలిచింది నీవేనోయ్!

*** *** *** 

7. 
ఓ చంద్రమా! ఒక నాటి ప్రియతమా! 
ఈ పేద కలువ నీకు గురుతేనా... చెప్పుమా!

*** *** *** 

8. 
ౘందమామ రావే! జాబిల్లి రావే! 
కొండెక్కి రావే! గోగుపూలు తేవె! 
వెండి గిన్నెలో వేడి బువ్వ తేవె! 
పైడి గిన్నెలో పాలబువ్వ తేవె! 
అందాల పాపకు అందించి పోవే! 

*** *** *** 

9. 
నెలరాజా! ఇటు చూడరా! 
ఉలుకేలరా? కులుకేలరా?  వలరాజా! 
తగువేళరా? తగువేలరా? రవితేజా! 

*** *** *** 

10.. 
పండగంటి ఎన్నెలంతా... 
చందరయ్యా! 
దండగై పోయింది... చందరయ్యా! 

*** *** *** 

11.
చక్కనయ్యా ... ౘందమామా! 
ఎక్కడున్నావూ? 
నీవు లేక - దిక్కు లేని చుక్కలయ్యామూ!

*** *** *** 

12. 
మల్లెపందిరి నీడ లోన - జాబిల్లీ! 
మంచమేసి వుంచినాను - జాబిల్లీ!

*** *** *** 

13. 
ఒకసారి ఆగుమా! ఓ ౘందమామా! 
మనసార నా మాట ఆలించి పొమ్మా! 

*** *** *** 

14. 
తెలిసిందిలే! తెలిసిందిలే! 
నెలరాజ! నీ రూపు తెలిసిందిలే! 

*** *** *** 

15.
రా... వెన్నెల దొరా! 
కన్నియను చేరా! 

*** *** *** 

16. 
అందౘందాల సొగసరి వాడు...
విందు భోంచేయ వస్తాడు నేడు...
ౘందమామా! ఒహో ౘందమామా! 

*** *** ***  


1. 

    పై పాటలు పట్టుకున్న వారికి ౘందమామ అందేసినట్టే ...
పాటలు పట్టుకోవడంలో వారి చేయి అందె వేసినట్టే...

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


    ఇవాళ  నే చెప్పబోయే జరిగిన కథ అర్థం కావాలంటే మీక్కొన్ని  కబుర్లు  - మరికొన్ని సమీకరణాలూ చెప్పాలి. 

    

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***
    అనగనగా నేను. 
      
    అంతకన్నా అనగనగా ...  

    నాకో సంగాతి అపర్ణ. 

    అపర్ణాపతి కిషోర్. 

    అపర్ణకో సోదరి ఆర్‌తి. 

    (తన పేరు ఆరతి - కానీ మా పలుకుల బడి పలుకుబడిలో "ఆర్‌తి" అయింది - "ఆర్తి" కాదు - "ఆ...ర్...తి"...)

    సంవత్సరాలని ఓ పక్కకి పెట్టి నెలలూ, తారీఖులూ మాత్రమే లెక్కకి తీసుకుంటే... 

    ఆర్‌తి పుట్టినరోజు = నా పెళ్ళిరోజు = మార్చ్ 11.  ఈ ఏడాదికి అది శనివారం నాడు వచ్చింది. 

    తిథులూ, నక్షత్రాలే లెక్కనుకుంటే, ఆర్‌తి పుట్టినరోజు = ఫాల్గుణ పౌర్ణమి = ఈ ఏడాదికి అది వచ్చిన తేదీ = మార్చ్ 8, బుధవారం. 

    అపర్ణ నేను మొట్టమొదటిసారిగా మాట్లాడుకుని నువ్వూ-నేనూ ఎప్పటికీ ఫ్రెండ్స్ అని ఒకరికొకరు చెప్పుకున్న రోజు = ఆగష్టు  8. అదెప్పుడో ఇంకో ఐదు నెల్ల తర్వాత. 


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    కథాకాలం: బుధవారం, 8 వ తారీఖు, మార్చ్ నెల, 2023 వ సంవత్సరం.  

    అప్పటికి ఒక నెల ముందు నించీ  - వారానికోసారి మాట్లాడుకుంటున్నప్పుడల్లా - అపర్ణ " నీ వెడ్డింగ్ యానివర్సరీ మార్చ్ 11 కదా? ఆర్‌తీ బర్త్‌డే కూడా అప్పుడే!" అంటూ వుంది.
 
    ఆ వెంటనే నేనేమో "భలే కదా! అంటే ఈ వీకెండ్ నీకు ఫోన్ చేసినప్పుడు ఆర్‌తీ నీతోనే వుంటుందన్నమాట.   తప్పకుండా తనకి విషెస్ చెప్పాలి నేను" బదులంటూ వుంటున్నాను. 

    ఏదో ఓ పూట - మేమేం మాట్లాడుకున్నా - ఎక్కడో ఒక చోట - ఒకరితో ఒకరం - ఈ రెండు అనడాలు-వినడాలు వుంటూ వుండేవి. 

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


    ఆ అనడాలు అంటుండగా - వినడాలు వింటుండగా రోజులు, వారాలు నడుస్తూ వుండగా...

    ఓ రోజు సరిగ్గా పొద్దున్న పదిన్నరకి... 

    అప్పుడే ఒక ఆఫీసు కాల్ ముగిసి ఇంకోటి మొదలవడానికి ఇంకో అరగంట వుంది. 

    సరే! ఒక్కాఫీ తాగుదామని పాలుపంచదారసహితబ్రూపానపాకం చేస్తూ వున్నాను. 

    ఆ పానపాకంతో పాటు పరధ్యానం కూడా నడుస్తూ వుంది ముందు జరగబోయే కాన్ఫరెన్స్ కాల్ గురించి. 

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    ఇంతలో సెల్ఫ్-ఫోను సెల్ఫోను మోగలేక వూగింది - దాన్నోరు నొక్కి మ్యూట్‌లో వుంచినందువల్ల. 

    మూగగా ఊగుతున్న ఫోన్ తెర మీద "అపర్ణే" అన్న పేరు కనిపించింది. 

    "ఇదేంటబ్బా! ఇవాళ వీకెండు కాదే... ఈ టైంలో చేస్తోంది!?" అనుకుంటూనే ఫోన్ తీసి "హలో" అనగానే అవతలి నుంచి చాలా ఉత్సాహంగా అపర్ణ గొంతు వినిపించింది. 

    "హాప్పీ ఏనివర్సరీ, లలితా" అంటూ...

    అది వింటూనే ...తలలో ఒక చిన్న బల్బు వెలిగి ఆరిపోయింది. 

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    "ఏం ఏనివర్సరీ అబ్బా ఈ రోజూ?" అనుకుంటూ కంటికెదురుగా వున్న ఆఫీసు లాప్‌టాప్‌లో తేదీ చూసిన నాకు 03.08.2023 అని కనిపించింది. 

    ఆరిన బల్బు ఒక్కసారిగా ధగధగలాడింది. 

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    "ఓహ్! ఇవాళ ఎయిత్ కదా! అద్దీ సంగతీ..." అని ఆలోచనల్లోనే సాగతీసుకుంటూ నేను కూడా అంతే ఉత్సాహంగా "థాంక్స్ అపర్ణా! నీక్కూడా హాప్పీ ఏనివర్సరీ!" అనేశా. 

    వెంటనే ఫోన్ తీగకి అవతల్నుంచి "హాఁ ! నాక్కూడా హాప్పీ ఏనివర్సరీ చెప్తున్నావా? భలే! సరే ... సరే...  నాక్కూడా హాపీనే" అని అరసున్నా-సహిత హాఁ-కారంతో amusing గా నవ్వేసింది అపర్ణ.

    నవ్వి అంతటితో ఆగిందా ...?!

    "ఇదిగో ఆర్‌తి కూడా వుంది ఇక్కడే... బర్త్‌డే విషెస్ చెప్పు " అంది.

    వెంటనే నా బుద్ధి నాలుక్కరుచుకుంది.   

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    "అర్రే ! ఆర్‌తీ పుట్టినరోజు ఈ వీకెండు అనుకున్నానేంటి ఇవాళైతే ?!" అనుకుంటూ "హాపీ బర్త్‌డే, ఆరతీ!" అన్నా.

    నేనలా అంటుండగానే ఆర్‌తి కూడా "హాపీ ఏనివర్సరీ, లలితా" అంటోంది. 

    ఇంతలో తన పక్కనుంచి అపర్ణ "ఇదిగో కిషోర్ కూడా నీకు విషెస్ చెప్తున్నారు" అంది.

    "హాపీ ఏనివెర్సరీ, లలితా! టు బద్రి ఆల్సో" అని కిషోర్ గొంతు వినిపించింది. 

    మళ్ళీ నా తలలో బల్బు మినుకుమినుకుమనడం మొదలయింది. 

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    "ఇదేంటి మా ఫ్రెండ్‌షిప్ ఏనివర్సరీకి బద్రికి ఎందుకు విషెస్ చెప్తున్నారు కిషోర్?" అని ఒక్కసారి అయోమయంగా ఆరిపోయి "ఓహ్...అంటే అపర్ణ, నేను ఏం సెలబ్రేట్ చేసుకున్నా కిషోరూ, బద్రీలకి కూడా అందులో పాలు వుంటుంది కదూ..." అని మళ్ళీ చమక్కుమని వెలిగింది నా తల్లో బల్బు. 

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    నేను మాటలు కొనసాగిస్తూ అడిగా "ఏంటీ! అంతా హడావిడిగా వుంది...ఏం చేస్తున్నారు మీరంతా?" అని.

    దానికి బదులుగా అపర్ణ "ఇవాళ హోలీ కదా! ఆర్‌తీది స్టార్ బర్త్‌డే - అందుకే ౘందమామని చూస్తూ దోసె తింటూ కబుర్లు చెప్పుకుంటున్నాము" అంది. 

    ఇంతలో ఆరతీ అందుకుని "నువ్వేం చేస్తున్నావు లలితా నీ వెడ్డింగ్ ఏనివర్సరీకి?" అంది.

    "నాది మార్చ్ లెవెంత్ కదా ఆర్‌తీ! ఆ రోజు ఏం చెయ్యాలో ఇంకా ఆలోచించుకోలేదు" అన్నా.

    "అదేంటి? నీ ఏనివర్సరీ ఇవాళ కాదా? మరి అక్క నీకు విషెస్ చెప్తోందేంటి?" అనాశ్చర్యపోయేసింది ఆరతీ. 

    "ఇవాళ ఎయిత్ కదా - మేము ఫ్రెండ్స్ అయిన రోజు కదా...." అంటుండగా నాకు తట్టింది ఇది మార్చ్ ఎయిత్ కానీ ఆగస్టు ఎయిత్ కాదని. 

    ఓ...అందుకా "నీక్కూడా హాపీ ఏనివర్సరీ" అనగానే ఒక్ఖ నిముషం అపర్ణ అంతగా అక్కజపడిందీ అని అప్పుడర్థమయ్యింది నాకు. 

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    అలా ఆర్‌తీ, నేనూ మా మా ఆలోచనల్లో వుంటుండగా అపర్ణ ఆర్‌తి చేతి లోంచి ఫోన్ తీసుకుని "అసలేమైందో తెలుసా లలితా! మనం ఎప్పట్నుంచో ఆర్‌తీ బర్త్‌డే, నీ వెడ్డింగ్ ఏనివర్సరీ ఒకే రోజు అని తలుచుకుంటూ వున్నాం కదా! ఇవాళ హోలీ రోజు ఆర్‌తీ స్టార్ బర్త్‌డే. దాంతో కన్ఫ్యూజ్  అయి నీ వెడ్డింగ్ ఏనివర్సరీ అనుకుని నీకు ఫోన్ చేశాను. అందుకే కిషోర్ కూడా నీకూ, బద్రీకి విషెస్ చెప్పారు" అంది.

    నాకిక పకపకలాగలేదు. 

    "ఓహ్హొహ్హొహ్హో! అపర్ణా... నువ్వు నాకెందుకు ఇవాళ ఏనివర్సరీ విషెస్ చెప్తున్నావా అనుకుంటూ డేట్ చూస్తే 03.08.2023 అని కనిపించింది. ఎనిమిది అన్న ఒక్క అంకె మాత్రం తలలోకెక్కింది. వెంటనే మన ఫ్రెండ్స్-డే అని నీక్కూడా హపీ ఏనివర్సరీ చెప్పాను. నువ్వేమో నీకు నేనెందుకు చెప్తున్నానా అని తికమకపడి, మంచితనంతో మొహమాటపడి 'నాకూ చెప్తున్నావా...సర్సరే' అనేశావు" అని ఇంకా పకపకలాడా...

    నాతో పాటే పకపకలాడుతూ అపర్ణ... "ఇవన్నీ ఆర్‌తీ స్టార్-బర్త్‌డే వల్ల వచ్చిన తిప్పలూ" అని ఇంకా ఏదో చెప్పబోయింది. 

    నేను తనని ఆపి సరి చేశా " కాదు... కాదు...  ఇవాళ పున్నమి కదా... అమాసకీ పున్నానికీ ఇలా అవుతుందని వినడమే కానీ నిజంగా ఇప్పుడు జరగడం చూస్తున్నా" అంటూ. 

    అలా అంటున్నానో లేదో... అవతల నుంచి ఆర్‌తీ నవ్వులు, దాంతో పాటే "లలితా! ఇక్కడ ఆర్‌తీ ుర్చీ మీంచి కింద పడి మరీ నవ్వుతోంది నువ్వు ౘందమామ మీద వేసిన నింద వినీ..." అంటూ మిగిలిన మాటలన్నిటినీ మింగేసిన అపర్ణ నవ్వులూ వినిపించాయి. 


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***







పున్నమి పుట్టినరోజాయె
పదకొండు ఎనిమిదాయె
మార్చ్ ఆగష్టాయె
ఏనివర్సరీ అదేదో ఆయె

అది ఇదాయె
ఇది అదాయె
అదీ...  ఇదీ...  ఏదో ఆయె
ౘందమామ! నీ మీద నిందాయె!

మతి గతి మకతికలాయె
మకతికలైన తికమకలో
పకపకలు మా పాలాయె
మా తికమకలకి వూత నీవని
ౘందమామ! నింద నీ పాలాయె! 


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


3, ఏప్రిల్ 2022, ఆదివారం

పాకోత్సాహము...శాకహృదయము ననుసరించి వండగ...- 3 - హాం...ఫఠ్! ఆమ్‌చూర్‌-పులిహోర!

    మున్నమ్మా! ఎలా వున్నావ్? ఏం చేస్తున్నావ్? ఎన్నిరోజులయ్యిందో మన శాకహృదయపు కబుర్లు చెప్పుకుని! 

    అప్పుడెప్పుడో పచ్చిమిరపకాయలు తరగడం దగ్గరే ఆగిపోయాను.  

    అదేంటో అంతసేపు పచ్చిమిరపకాయల గురించి చెప్పి - దాంతో పాటే అసలు పచ్చిమిరపకాయలే వెయ్యని సాంబారు రెసిపీ కూడా చెప్పాను కదా! 

పాకోత్సాహము...శాకహృదయము ననుసరించి వండగ...- 2 - సాంబారు సంబరం, ములగాకు చూర్ణం


    మళ్ళీ ఇన్ని రోజులకి కుదిరింది ఆవురావురనిపించే ఆమ్-కబుర్లు చెప్పుకోవడానికి. 


    అన్నట్టు  - నిన్ననే ఉగాది పండగతో కొత్త సంవత్సరం మొదలైంది. ఈ సంవత్సరం పేరు శుభకృత్. అంటే చాలా మంచి చేసే సంవత్సరమని అర్థం. 


    ఈసారి మంచి వేపపూత దొరికింది. దాంతో మన ఇంటి ఉగాది పచ్చడి ఎంత బాగా కుదిరిందో! నువ్వే చూడు. 



*******

*******    


    అసలింతకీ - నీకు రుచులు ఎన్నో, వాటి పేర్లు ఏమిటో తెలుసా? 

    నాకు తెలిసి రుచులు ఆరు. 

    అవి చేదు, వగరు, తీపి, కారం, పులుపు, కమ్మన. 

    ఉండుండు... నువ్వేం అడగబోతున్నావో నాకు తెలుసు. మరి ఉప్పో? అనే కదా? ఉప్పు గురించి చెప్తా ... చెప్తా!

    మనం రోజూ తినే భోజనంలో చెట్లు, మొక్కల నుంచి వచ్చే ఆకులు, కాయలు, పళ్ళు, గింజలు - వీటన్నిటికీ వుండేవి ఆరంటే ఆరే రుచులు. 

    కాకరకాయ చేదు, నేరేడుపండు వగరు, మామిడిపండు తీపి, పచ్చిమిరపకాయ కారం, చింతకాయ పులుపు,  ఆనపకాయ కమ్మన. 

    తెలుగులో నోటికి రుచిగా అనిపించిన ప్రతి తినుబండారాన్ని, ఆదరువునీ "కమ్మగా" వుంది అంటారు. కానీ నాకు కమ్మన అనేది ఒక రుచి అనిపిస్తుంది. 

    అంటే నోట్లో పెట్టుకోగానే నాలుకకి తీపి, చేదు, కారం, వగరు, పులుపు - వీటిల్లో ఏ రుచీ అనిపించని వాటన్నిటి రుచి పేరు ఏంటీ అంటే మిగిలింది ఇంకేమిటి ? కమ్మనైన కమ్మదనం తప్ప?!

    కమ్మటి రుచికి ఒక మంచి ఉదాహరణ చెప్పనా? 

    అప్పుడెప్పుడో తమ్ముడు నా చేత సంతకం చేయించి, వండనని ఒట్టువేయించుకుని మరీ : అదే కాయ - అదే పప్పు - అదే వద్దు! అన్నాడు చూడు "పెసరపప్పు -ఆనపకాయ" ముద్దకూర... ఆ కూరకి చేదు, వగరు, తీపి, కారం, పులుపు - ఈ రుచుల్లో ఏ రుచీ ఉండదు. అలా అని ఉప్పగానూ ఉండదు - కావాలని ఉప్పెక్కువ వేసేసుకుంటే తప్ప! 

    అన్నట్లు ఇంకో విషయమేంటంటే - చెట్లకి చిగిర్చే, పూసే, కాసే, పండే - ఆకులూ, పూలూ, కాయలూ, పళ్ళూ - వీటిలో ఈ ఒక్కదానికీ వుండని రుచి ఏంటో తెలుసా? ఉప్పు. 

    మనం తినే కాయలు, పళ్ళూ కావాలంటే చెట్లకి నీళ్ళు పొయ్యాలి.  

    ఆ కాయలు వేసి వండిన వంటలకి  రుచిని పెంచే ఉప్పు మాత్రం సముద్రపు నీళ్ళు ఆవిరైతే వస్తుంది. 

    ఉప్పు రుచిని పెంచేదే (taste enhancer) తప్ప అదొక రుచి కాదు - నాకైతే అలాగే అనిపిస్తుంది, అనాలనిపిస్తుంది. 

    అందుకే అంటా - రుచులు ఆరని... 
    చేదు, వగరు, తీపి, కారం, పులుపు, కమ్మనని... 
     తగినంత ఉప్పు చేర్చిన 
ఆరు రుచులు 
నాలుక కోరినట్టు 
పెరుగునని
తరుగునని 
సరిసమానమగునని 

    అందుకే నేను చేసే ఉగాది పచ్చడిలో తతిమ్మా ఆరు రుచులూ ఉంటాయి ఉప్పు తప్ప - చేదుకి వేపపువ్వు, వగరుకి ఆకుపచ్చ తొక్కతో కూడిన మామిడిపిందె, పులుపుకి కొత్త చింతపండు, తీపికి కుదిరితే చెఱకు ముక్క లేదా కొత్తబెల్లం, కారానికి పచ్చిమిరపకాయ, కమ్మదనానికి కొబ్బరిముక్క. 

*******
*******


    అది సరే కానీ ఉప్పు-కారం తర్వాత నాలుకకి తగిలీ తగలగానే జివ్వుమనిపించే రుచి పేరు ఏంటో తెలుసా? అది తెలుగులో palindrome కూడా. 

    అదేంటో చెప్పుకో! నీకు తట్టిందా - అదేంటో? 

    నే చెప్పేయనా? 

    పు... లు... పు

చింతచిగురు పులుపు, చింతకాయ పులుపు
పండిందని - పులుపు పోతుందని - చింత వలదు 
చింతపండు కూడా పులుపే పులుపు 

గోగాగు పులుపు, గోగుపువ్వు పులుపు 
పులుసు వండినా - పచ్చడి నూరినా - పులుపు పోదు 
గోంగూర వండినా, వాడినా - వీడి పోదు పులుపు 

నిమ్మకాయ పులుపు, నారింజ పులుపు
 వాటికి అప్ప లాంటి దబ్బకాయ కూడ పులుపు 
చెక్క కోసి పిండి చూడు - జిల్ జిల్మను పులుపు  

అన్నిటి కన్నా మిన్నయైన పులుపు 
ఆంధ్రుల ఆవకాయలో అమృతమైన పులుపు 
పులుపులలో మహా పులుపు - మామిడికాయ పులుపు 

 

*******
*******    


    అసలివాళ పులుపు గురించి ఎందుకు చెబ్దామనుకున్నానంటే దానికి కారణం - ఆమ్‌చూర్.  

    ఆమ్‌చూర్ అంటే ఆమ్ర-చూర్ణం అంటే మామిడికాయ పొడి. 

    ఈ పాండెమిక్ రోజులు మొదలయ్యాక మన ఇంట్లో జరిగిన ఒక చెప్పుకోదగ్గ మార్పు ఏంటంటే - చింతపండు పూర్తిగా మానేసి దాని బదులు ఆమ్‌చూర్ వాడడం. 

    మన కోనసీమ చారులో, కర్ణాటక రసంలో, మద్రాసు సాంబారులో, రోజూ చేసే రోటి పచ్చళ్ళలో, ఒక్కసారిగా పెట్టుకునే నిలవపచ్చళ్ళలో, చివరికి చింతపండు వేయాల్సిన పులిహోరలో కూడా ఆమ్‌చూరే వాడుతున్నాను. 

    ఆమ్‌చూర్‌తో పులిహోరా...? అని ఆశ్చర్యపోకు మరీ! 

    అసలు అదెలా మొదలైందంటే ... 

        ఓ రోజు నాన్నగారు తన ఫ్రెండ్ గిరి అంకుల్ భోజనానికి వస్తున్నారూ అని చెప్పగానే కొంచెం స్పెషల్‌గా వాంగీబాత్ చేద్దామా అని చూస్తే ఇంట్లో ఎప్పుడూ ఉండే కాప్సికమ్ కూడా లేకపోయింది. పులిహోర చేద్దామా అంటే చింతపండు ఉడికించేంత సమయం లేదు. 

    ఇహ అప్పుడు అనుకున్నా ... ఆమ్‌చూర్‌తో పులిహోర చేద్దామని. 

    వెంటనే గబగబా అన్నం వండేసి మన పెద్ద బేసిన్‌లో వేసి ఆరబెట్టా. అన్నం కొంచెం గోరువెచ్చగా కాగానే అందులోకి కొంచెం ఉప్పు, పసుపు, నువ్వుల నూనె, ఒక రెండు టేబుల్ స్పూన్ల ఆమ్‌చూర్ వేసి కలిపాను.   

    అందులో మామూలు పులిహోరలో వేసినట్టే - నువ్వులనూనెలో పచ్చిశనగపప్పు, మినప్పప్పు, నాలుగు మెంతిగింజలూ, కొంచెం జీలకఱ్ఱా, ఆవాలూ, ముద్ద ఇంగువా -  పోపు వేసి - కరివేపాకు కూడా వేసేశాను. దాంతో పాటే ఇంకొంచెం జీడిపప్పూ, ఇంకొన్ని వేరుశనగగుళ్ళూనూ...

    హాం...ఫఠ్!   ఆమ్‌చూర్‌-పులిహోర తయార్! 

    నాన్నగారూ, గిరి అంకుల్‌కే కాకుండా తమ్ముడికి కూడా బాగా నచ్చింది. నేను చేసిన అప్పటికప్పటి హాంఫఠ్-పులిహోర. 

    నువ్వు కూడా ఎప్పుడైనా ఒకసారి చేసుకుని చూడు - పుల్లపుల్లగా బావుంటుంది.   

*******
*******   

     అన్నట్టు నాన్నగాడూ...మొన్నొకరోజు తమ్ముడూ నేనూ మాట్లాడుకున్న సంగతోటి చెప్పాలి. 

    శుక్రవారం నాన్నగారూ, నేనూ, తమ్ముడూ ఎక్కడికో వెళ్తుంటే ఉన్నట్టుండి వాడు "I forgot అనడానికి తెలుగులో ఏంటీ?" అనడిగాడు.

"రచిపోయాను అంటామమ్మా" అన్నాన్నేను. 

    దానికి వాడు "అంటే forget and die ? అందులో forget కి root-word ఏంటీ" అన్నాడు.

    "Forgot అంటే 'మరచానూ' అంటే చాలు. కాకపోతే కొంచెం emphasize చేయడానికన్నట్టు అలా 'మరచిపోయానూ' అంటామూ అని చెప్తున్నాను. 

    ఇంతలో కార్ సైడ్-మిర్రర్‌లోంచి వాడి నవ్వు మొహం చూడగానే నాకు చటుక్కున ఇలా చెప్పాలనిపించింది. 

    "ఒరేయ్ బుజ్జిగాడూ! అలా అని ఎవరన్నా ఇంటికి వెళ్ళినప్పుడు 'ఏమన్నా తిన్నావా?' అనడిగితే 'ఇప్పుడే తినిపోయానూ' అని చెప్పకు. అన్నిచోట్లా అలా వాడకూడదూ" అని గబగబా చెప్పాను. 

    లేకపోతే ఆ రౌడీ గాడి సంగత్తెలుసుగా - నే నేర్పిన తెలుగుని నా మీదే ప్రయోగిస్తాడు.  


*******
*******  

ఇంత చెప్పాక - ఇంతవరకొచ్చాక - పులుపు గురించి ఓ సిన్మతీ గిద్యం కూడా చెప్పేసుకుందాం. 

అటు చదవగా  - పులుపు
ఇటు పలుకగా  - పులుపు 
నాల్కకిటు పులు కలిగించు రుచి వేరు లేదట 
ఎటునెటు చదివినా పులుపు పులుపు సిన్మతీ !

*******
*******  

     

10, అక్టోబర్ 2021, ఆదివారం

సున్నాలెయ్ ...బోల్డు సున్నాలెయ్!

    కన్యాశుల్కంలో గురువు-గిరీశం శిష్యుడు-వెంకటేశాన్ని "క్రియేషన్ అనగానేమిటి? అనడిగిన స్టైల్లో - ఎవర్నైనా అదాటున ఆపి "సున్నాలు ఎన్ని రకాలు?" అనడిగితే ఏమని చెప్తారు?

    ప్రశ్న చిన్నదే... 

    ప్రశ్న పరిధి మాత్రం అడిగిన సందర్భాన్ని బట్టి రకరకాల సమాధానాలు వచ్చేటంత పెద్దది. 
    
    ఉదాహరణకి కొత్తగా ఇంటికి రంగులేయించుకున్న వాళ్ళని అడిగామనుకోండి - వాళ్ళు "ఇంటికి వేసే వెల్ల సున్నాలు ఓ రకం" అని చెప్తారు. 

    అప్పుడే ఏ ప్యారడైజ్ బిర్యానీనో, ఏ శరవణ భవన్ ఇడ్లీ-దోశ కాంబోనో తిని - ఆ పక్కనే వున్న దేశీబజార్లో కిళ్ళీ కట్టించుకున్న భుక్తాయాస-వరులని అడిగామనుకోండి - వాళ్ళు "ఆకు-వక్కలకి తోడుగా నోరు పండించే, మరీ ఎక్కువైతే నోరు పొక్కించే తమలపాకుల సున్నం ఇంకో రకం" అని చెప్తారు. 

    అదే లెక్కలెక్కువ చేసేసి, లెక్కప్రకారం లెక్కల్లోనే బతికే వాళ్ళని అడిగామనుకోండి "ఒకటి నుంచి తొమ్మిది దాకా అంకె బరువు పెంచేసే నిండుసున్నాలూ వున్నాయి. అలాగే అనుకోకుండా పరీక్షల్లో వచ్చేసి అమాంతం పరువు దించేసే దశాంకపు గుండుసున్నాలూ వున్నాయి" అని చెప్పేస్తారు. 

    ఇహ తెలుగు భాషని అబ్బురంగా చదువుకునే తెలుగులని అడిగితే "అ పక్కన మొదలెట్టి క నుంచి ఱ వరకు - అం, కం, ఱం అంటూ - అక్షరాల పక్కన పెట్టే అనుస్వారపు నిండుసున్నాలు మరింకో రకం" అని చెప్తారు. 

  అసలూ ... శంకరాభరణం శంకరశాస్త్రిగారు అరుగు మీద కూర్చుని హార్మణీ వాయిస్తున్న దాసుకి ఏం చెప్పారో జ్ఞాపకం వుందా? "ఒక్కొక్క అనుభూతికి ఒక్కో నిర్దిష్టమైన నాదం వుంది, శృతి వుంది, స్వరం వుంది"  అని కదా! 

    దాన్ని నా సున్నాలకి అన్వయిస్తే  "ఒక్కొక్క 'సున్నాలు' అనే పదానికి ఒక్కో నిర్దిష్టమైన అర్థం వుంది, భావం వుంది, జ్ఞాపకం వుంది" గా మారుతుంది. 

    కద... కదా! 


*******
*******

    
    చిన్నప్పుడు - అంటే ఇంకా హెడ్డు పైకి రానప్పుడు (literally & figuratively ) "సున్నా ఉభయాక్షరం" అని చదివినప్పుడు తెలుగులోనూ, లెక్కల్లోనూ వస్తుంది కాబట్టి అలా అంటారనుకునేదాన్ని. 

    తెలుగులోనూ, లెక్కల్లోనూ సున్నా వస్తుంది అంటే నేను రాసిన పరీక్షల్లో మార్కుల రూపంలో కాదండీ... కాదు... 

    "అ పక్కన సున్నా పెడితే అం" అని తెలుగులో చదువుతాం; "ఒకటి పక్కన సున్నా పెడితే పది" అని లెక్కల్లో నేర్చుకుంటాం - కదా! అందుకే సున్నాని "ఉభయాక్షరం" అంటారు అనుకునేదాన్ని. 

    తర్వాత్తర్వాత కొంచెం పెద్ద తరగతుల్లో తెలుగు వ్యాకరణం చదువుకున్నప్పుడు నాకర్థమైన విషయాలు ఏంటంటే...  

    "అ ఆ ఇ ఈ ఉ ఊ ఋ ౠ ఎ ఏ ఐ ఒ ఓ ఔ అం అః" అని చదువుకున్న అచ్చుల్లో చివరగా వచ్చే "అం అః -

లు" రెండూ అచ్చంగా అచ్చులే కాదని. 

    ఆ రెండిటినీ అచ్చుల్లో కలిపేశారు కానీ అవి అచ్చులకీ, హల్లులకీ  - చెందిన, చెందని, చెందీచెందని - ఉభయాక్షరాలని. 

    అంతే కాకుండా అవి రెండూ కూడా ఉభయాక్షరాలు అనబడే "అరసున్న, నిండుసున్న, విసర్గ" అన్న మూడక్షరాల గుంపు లోవని తెలిసింది. 

    ప్రస్తుతానికి అరసున్న, విసర్గ జోలికి వెళ్ళను కానీ చూపులకి గుండ్రంగా, అందంగా కనిపించి - పలుకులకి నిండుగా, చందంగా వినిపించే నిండుసున్న గురించి ఇన్నేళ్ళకి నే నేర్చుకున్న విశేషాన్ని గురించిన బోల్డన్ని కబుర్లు చెప్పేసుకుంటా. 


*******
*******




*******
*******


    అసలు "నిండుసున్న" అన్నమాట వింటే నాకు మొట్టమొదటగా గుర్తొచ్చేది ఏంటో తెలుసా? గుండ్రంగా వుండి, కనిపించినంత మేరా పండువెన్నెల పంచి పెట్టేసే నిండుచందమామ. 

    ఆ వెంటనే, వెనువెంటనే గురొచ్చేది "సున్నాలెయ్" పాట. 

    కాసేపు నా సున్నా-కబుర్లు పక్కనెట్టి ఈ "సున్నాలెయ్" పాట కబుర్లు చెప్తా. It takes all sorts to make a blog అన్నది నా-నుడి కాబట్టి. అంతే కాకుండా variety is the spice of blog కూడా కాబట్టి. 

    అందుకే ఇవాళ్టి కబుర్లు రకరకాల సున్నాల గురించి - కలగాపులగంగా. 

    మొదటగా "సున్నాలెయ్" పాట గురించి. 

    అనగనగా ఓ పాత హిందీ సినిమా. దాని పేరేమో "గోరా ఔర్ కాలా". 

    ఇందులో ఒక తెల్లరాజేంద్రకుమారు, ఇంకో నల్లరాజేంద్రకుమారు వుంటారు. 

    అందులో ఓ రాజేంద్రకుమారుకి రాజకుమారిగా ఉట్టుట్టినే నవ్వేసే హేమ్మాల్ని వుంటుంది. 

   ఇంకా అందులో ఓ పాటుంటుంది. 

    ఆ పాటనేమో పచ్చచొక్కా వేసుకున్న తెల్లరాజేంద్రకుమారూ. మిలమిల మెరిసే ఎఱ్ఱటి గౌనేసుకున్న హేమ్మాల్నీ - గడ్డిలో చెట్లకి వేళ్ళాడుతున్న తీగలు పట్టుకునీ, పడకుండా వుండడానికి ఒకళ్ళనొకళ్ళు పట్టుకుని నడిచేస్తూ పాడేసుకుంటుంటారు. ఆ పక్కనే కత్తి చేత్తో పట్టుకుని తిరుగుతూ నల్లరాజేంద్రకుమారు కూడా కనిపిస్తాడండోయ్ - కొంచెం జాగ్రత్తగా చూస్తే. 

    ఆ పాటే "ధీరే ధీరే బోల్ .... కోయీ సున్ న లే...సున్ న లే - కోయీ సున్ న లే". 

    కానీ ఆ పాట ఎప్పుడు పాడుకున్నా "ధీరే ధీరే బోల్ ....కోయీ సున్నాలెయ్... సున్నాలెయ్...కోయీ సున్నాలెయ్" అనే నే పాడుకుంటా!

    అలా పాడుకున్నప్పుడల్లా - ఒక్కోసారి - "ఎదురింటికి సున్నాలెయ్ - బోల్డు సున్నాలెయ్" అంటూ పరమానందయ్యగారి శిష్యులని గుర్తుతెచ్చుకుంటా. 

    ఇంకొక్కోసారి "చేయని లెక్కలకి సున్నాలెయ్ - బోల్డు సున్నాలెయ్" అంటూ అప్పుడెప్పుడో డిగ్రీ ఫస్టియర్లో ఔటాఫ్-సిలబస్ పేపర్ రాయలేక డ్రాప్ చేస్తే నాకు లెక్కల్లో వచ్చిన మొట్టమొదటి-చిట్టచివరి గుండుసున్నా జ్ఞాపకంగా పాడుకుంటా. 

  

*******
*******

    ఇహ ఇప్పుడు కాస్సేపు తమలపాకుల సున్నం గురించి ఓ రెండు ముక్కలు. 

    ఇంతింత గుల్కన్ వేసేసి కట్టే మిఠాయి కిళ్ళీల్లో సున్నం సున్నా గానే అనిపిస్తుంది నాకు. 

    అదే చిన్నప్పుడు అట్లతద్ది రోజునాడు నాన్న తెచ్చినప్పుడో,  శ్రావణమాసం పేరంటాల్లో అమ్మకిచ్చిన తాంబూలాల్లో వచ్చినప్పుడో తమలపాకులు వేసుకునేవాళ్ళం చూడండి ... అప్పుడు ఇంట్లో ఒక లేతగులాబీ రంగు డబ్బాలో మంచి సువాసన వస్తుండే సున్నం వుండేది. దాన్ని కొనేటప్పుడు అమ్మ "సెంటెడ్ సున్నం" అని అడిగి మరీ కొనేది. నీటిచుక్క తగిలి వెన్నలా మారేది ఆ సున్నం. అది తాంబూలంలో ఎంత బావుండేదో! 

    వెన్నలాంటి సున్నం అంటే గుర్తుకొచ్చింది ఇంకో విషయం. 

     చిన్నప్పటి పాఠాల్లోనో, చిట్కాల్లోనో ఎక్కడ చదివానో సరిగ్గా గుర్తు లేదు కానీ  "కొబ్బరినూనెలో కలిపిన సున్నాన్ని నవనీతం అంటారని, దాన్ని దెబ్బలకి రాసుకుంటే తొందరగా తగ్గిపోతాయని" చదివిన జ్ఞాపకం సున్నాన్ని ఉన్నతంగా చూపిస్తూ - సున్నం ఎంతో సున్నితంగా అనిపిస్తుంది. 

    
*******
*******

    సున్నా గురించి ఏదో విన్నా - సున్నా గురించి ఎంతో నేర్చుకున్నా... అనుకున్నా. 

    నేననుకున్నదేదో మీతో చెబ్దామనుకున్నా. 

    చెబ్దామనుకున్నదేదో మర్చిపోయి "నా చిన్నప్పటి సున్నాలు" అంటూ సినిమాల్లోలా ఫ్లాష్-బ్యాక్ సున్నాలు చుట్టుకుంటున్నా.     

    ఇలాగే సున్నాల మీద పన్నాల కొద్దీ పన్నాలు వల్లించడం ఆపి ఇహ అసలు సున్నాల విషయానికొచ్చేస్తున్నా. 

    

*******
*******

        "అ పక్కన సున్నా పెడితే అం" అన్నంతవరకు బాగానే వుంది కానీ హల్లుల పక్కన సున్నా పెట్టినప్పుడు ఆ పదాలని పలికేటప్పుడు నాకు వ్యాకరణమూలాలు అంతగా తెలియకపోయినా ఒక్కో పదంలో సున్నాని ఒక్కోలా పలుకుతున్నానని నాకు తెలిసేది. 

    అదెలా అంటే... ముందో రెండు మాటలు తీసుకుంటాను. అందులో ఒకటి "అందరం". ఇంకోటి "అంబరం".  ఈ మాటలు పలికేటప్పుడు "అందరం" అనే మాటని "అన్+దరం" అనీ, "అంబరం" అనే మాటని "అమ్+బరం" అని పలుకుతున్నానని నాకే అనిపిస్తూ  వుండేది. 

    కానీ కొన్ని "సున్నా"తో కూడిన అక్షరాలున్న మాటలు పలికేటప్పుడు ఆ శబ్దం  "న్", కాదు, "మ్" కూడా కాదు అనిపించేది. 

    అవెలాంటి మాటలంటే "కంకణం, గంగ, కంచర" లాంటివి.  క పక్కన సున్నా పెట్టి పలికితే అది కచ్చితంగా కన్నో, కమ్మో ("కన్" ఓ, "కమ్" ఓ) కాదనిపించేది. 

    అసలే నాకో సందేహం - క పక్కన సున్నా పెడితే కన్నా, కమ్మా అని. దానికి సాయం బద్రికి వచ్చిన ఇంకో సందేహం "సంక్రాంతి" లో "సం" - అది సన్నా (సన్) లేక  సమ్మా (సమ్) అని. 

    అప్పుడే రాసుకున్నా (సమ్)(సన్)క్రాంతి కబుర్లు  అని ఓ బ్లాగ్. 
    
    అప్పటి ఆ సందేహానికి ఇప్పుడు సమాధానం దొరికింది. ఈ మధ్యనే "సంస్కృతభారతి" వారి రెండు సంవత్సరాల "సంభాషణతః శాస్త్రపర్యంతం" అనే ఓ సంస్కృత దూరవిద్యా తరగతుల్లో విద్యార్ధినిగా చేరాను. 

    ఆ course లో భాగంగా వున్న నోట్సులో (టిప్పణి) చదివినప్పుడు తెలిసింది అనునాసికాక్షరాలు తమతమ వర్గాక్షరాల పక్కన అనుస్వారాలుగా మారతాయి అని.  

    అదెలా అంటే... 

    సంస్కృతంలో లాగే తెలుగులో ఐదు ప్రత్యేకమైన అక్షరాలు ఉన్నాయి. 

    అవి "ఙ; ఞ; ణ; న, మ".  

    ఈ ఐదు అక్షరాలని ముక్కుతో అంటే నాసికతో పలుకుతాం కాబట్టి వీటిని "అనునాసికాక్షరాలు" అంటారు. 

    ఈ ఐదు అనునాసికాలుకూడా  హల్లుల్లో "క నుంచి "మ" వరకు వుండే వర్గాక్షరాల్లో వున్న ఐదు వర్గాల్లో వుండే చివరి అక్షరాలు. 

    అదెలాగో ఈ కింద చెప్తాను.  

    క వర్గం: క ఖ గ ఘ 
    చ వర్గం: చ ఛ జ ఝ 
    ట వర్గం: ట ఠ డ ఢ ణ 
    త వర్గం: త థ ద ధ  
    ప వర్గం: ప ఫ బ భ

    ఇప్పుడు ఈ అనునాసికాలు సున్నాలు ఎలా అవుతాయంటే ఒక పదంలో సున్నా పక్కన వెంటనే వచ్చే అక్షరాన్ని బట్టి ఆ సున్నా శబ్దం నిర్ణయించబడుతుంది. 

    అ పక్కన సున్నా పెడితే "అం" అంటాము. కానీ ఆ సున్నా పక్కన వచ్చే అక్షరాన్ని బట్టి ఆ "అం" కి  వచ్చే శబ్దం నిర్ణయించబడుతుంది. 

    అంకణం=అ+ఙ+కణం (క ఖ గ ఘ ఙ)
    అంచనా=అ+ఞ+నా (చ ఛ జ ఝ ఞ)
    అండము=అ+ణ్+ము (ట ఠ డ ఢ ణ)
    అందము=అ+న్+ము (త థ ద ధ )
    అంబరం=అ+మ్+రం (ప ఫ బ భ మ)

    కాకపోతే ప్రస్తుతం మనం మాట్లాడే తెలుగు వ్యావహారికంలో ఙ, ఞ, ణ్ శబ్దాలు వచ్చే అనుస్వార (నిండుసున్నా) శబ్దం సాధారణంగా "న్" గా వినిపిస్తుంది. 

*******
*******

    ఇక్కడ ఇంకో విషయం. 

    మా అమ్మ పేరు పేరిందేవి. నాకు ఆ పేరు చాలా ఇష్టం - మా అమ్మ పేరు కాబట్టి. 

    అంతే కాకుండా ఆ ఇష్టానికి ఇంకో కారణం చిన్నప్పుడు చదువుకున్న పల్నాటి యుద్ధపు కథల్లో నాయకురాలు నాగమ్మకే ఎదురునిలిచి తిట్టెయ్యగలిగిన పేరిందేవి (అలరాజు భార్య)  కూడా. 

    సరే! ఇంతకీ ఇక్కడ మా అమ్మ పేరు గురించి ఎందుకు చెప్తున్నానంటే మా అమ్మ తన పేరు ఇంగ్లీషులో రాసేటప్పుడు "PERIMDEVI" అని రాస్తుంది. కానీ నాకు అది "PERINDEVI" అయితే బాగుండునేమో అనిపించేది. అలా ఎందుకు అనిపించేదో మాత్రం నాకు అర్థం అయ్యేది కాదు.      

    కానీ ఇప్పుడు ఈ అనుస్వార సూత్రం తెలిశాక నాకు మా అమ్మ పేరు "PERINDEVI" అని రాయాలనిపించడం నాకు తెలియకుండానే తెలుగుని నేను సరిగ్గా అర్థం చేసుకున్నాననిపించి భలే సంతోషంగా అనిపించింది. 

    పేరిందేవి = పేరి+న్+దేవి (త థ ద ధ )

    హమ్మయ్య! నాకిప్పుడు ఇక సంక్రాంతి గురించి ఏ సన్దేహమూ లేదు - అది కచ్చితంగా "స+ఙ+క్రా+న్ +తి".     


*******
*******


    నాకు ఈ బ్లాగ్ పోస్ట్ రాసేటప్పుడు మరొక్కసారి గట్టిగా అనిపించినదేమిటంటే చెప్పాలనుకోవాలే గానీ - శూన్యం లోంచి కూడా కబుర్లు పుట్టించొచ్చని. 


*******
*******

    చివరాఖరిగా సున్నా గురించి నాదో మాట... 

    సున్నా... 
అది గుండుగున్నా -
మరి నిండుగున్నా -
ఎన్నదగినదన్నా!
పేరెన్నికగలదన్నా!
సున్నా కెన్నో వన్నెలన్నా... 
సున్నాని సన్నననుకోవలదన్నా... 
సున్నా ఎంతో మిన్నన్నా!
సున్నాకి పోటీ లేదన్నా!
సున్నాకి సాటి సున్నాయేనన్నా!

*******
*******




2, మార్చి 2021, మంగళవారం

రాలుగాయి రాత

    ఈ రోజుకి ఏ రోజూ నేను రాయని రోజు లేదు. 

    రాయడానికి సమయమూ, సందర్భమే అక్కరలేదు. 

    రాయదగ్గది ఉందా లేదా అని లేదు. 

    రాయడానికి ఏముందిలెద్దూ అనుకున్నదే లేదు. 

    నీలమో, నలుపో, ఎఱ్ఱదో, పచ్చదో, ఊదారంగుదో - రంగేదైనా పెన్నొకటి దొరికితే చాలు రాస్తాను.  

    అల్లిబిల్లిగా రాసే నా రాతకి కుదురు కావాలనిపించినప్పుడు ముక్కు విరిగి మూలనున్న పెన్సిలు నొకదాన్ని దొరకబుచ్చుకుని చెక్కిచెక్కి రాస్తాను. 

    కుదిరినప్పుడు చేతిరాత ఆపి టైపు-రాత రాస్తాను. 

    అది నాకే తట్టిన నా మాట కావొచ్చు, ఎప్పటిదో నచ్చిన పాట కావొచ్చు, అదాటుగా గుర్తొచ్చిన గాలిబ్ గీతమవొచ్చు - రాతకి వీలుగా తెరిచి పెట్టుకున్న తెల్లకాయితాల పుస్తకంలో రాసుకుంటాను నేను. 

    నా రాత నాకు నేనే రాసుకుంటూ నాకు నేనే చదువుకునే ఉత్తరం. 

    నా రాత నాకు మాత్రమే వినబడే ఊసు. 

    అనుకున్నదేదో మాటల్లో పేర్చలేని ఊసుపోని వేళ రాత నాకు ఊత. 

    ఎన్ని ఉన్నా ఇంకేదో కావాలనిపించే ఆరాటపు వేళ రాత నాకు ఊరట. 

    రాయడమంటే ఎంత ఇష్టమంటే అసలలాంటి ఇష్టమొకటి ఉంటుందనే ఎరుకే లేని చిన్నతనాన కేవలం మళ్ళీ మళ్ళీ బోల్డంత సేపు రాసుకోవచ్చు అన్న ఒకే ఒక్క  - అదేదో పైకి చెప్పుకోలేని బాల్యచాపల్యపు అనాలోచితతో - సగం సంవత్సరం పాఠాలు అయిపోయిన తర్వాత తెలుగు నోట్సు, సైన్స్ నోట్సు  కావాలని పడేసుకుని - దాదాపు వారం రోజుల పాటు అన్ని పాఠాల నోట్సు తిరిగి రాశాను. అప్పుడే - నాలుక కొనని పై పెదవికి ఆనించి - చుట్టుపక్కల ఏం జరుగుతోందో కూడా పట్టించుకోకుండా - దీక్షగా తెగ రాసేస్తున్న నన్ను చూసి మా అమ్మ కూడా ఓ రోజంతా నా నోట్సు రాసేసింది. 

    దానికి ఆవిడ "ఎంత సేపట్నుంచో రాస్తున్నావు బ్రహ్మరాతలా. చేతులు నొప్పి రావట్లేదూ? నేనూ కొంచెం సాయం చేస్తా పట్టు" అంది కానీ అసలు విషయం ఏంటంటే తలొంచుకుని తెగ రాసేస్తున్న నన్ను చూసి ఇదేదో గొప్పపని చేసేస్తోందని అనిపించి ఆ గొప్పపని ఆవిడా చేసేద్దామని inspire అయి నాకు రాత-సాయం చేసేసింది. 

    సరే! నాకు రాయడం ఎంత ఇష్టమైనా రోజూ మాత్రం రాయడానికి ఏముంటుంది కదా? అందుకని నేనేం చేస్తానంటే రకరకాల రంగుల పెన్నులు పక్కన పెట్టుకుని - ఎఱ్ఱ పెన్నుతో క్రిప్టోక్విప్, ఆకుపచ్చ పెన్నుతో వండర్ వర్డ్, నీలం రంగు పెన్నుతో జంబుల్, ఊదారంగు పెన్నుతో క్రాస్-వర్డ్ - ఇలా ఏదో ఒక పెట్టెలోనో, గడిలోనో అక్షరాలు నింపుతూ, ఇంకో అక్షరాల గుంపులో మాటలు కనిపెట్టి వాటి చుట్టూ సున్నాలు చుడుతూ నా రాత-పోతలు పూర్తి చేసుకుంటాను. 




   కాసేపు నా రాయుట గురించి రాయుట ఆపి నా ఫ్రెండ్ అపర్ణ రాసిన రాతల గురించి కూడా రాస్తా. 

    ఒకే ఆత్మ, ఒకే పాట, ఒకే రాత మా ఇద్దరిదీ. పక్కపక్కనే కూర్చుని రాసుకునే నోట్సు కూడా ఇద్దరం ఒకేలా రాసేవాళ్ళం - లైను మొదలు పెట్టడం, పూర్తిచేయడం కూడా ఒకే మాటలతో - పైగా రాసేది running notes అయినా సరే!

  అపర్ణ మంచి కవయిత్రి.  ఇంగ్లీషులో చాలా మంచి classic poetry రాస్తుంది. మొదట్లో తెలుగులో కూడా రాసేది. పదో తరగతిలో ఉన్నప్పుడే తను రాసిన కవితకి రాష్ట్రస్థాయి - శ్రీశ్రీ స్మారక కవితల పోటీలో తనకి మొదటి బహుమతి కూడా వచ్చింది. ఆ కవిత నాకు గుర్తు లేదు కానీ తనే రాసిన ఇంకో కవిత గురించి మాత్రం ఇవాళ రాయాల్సిందే. 

    అప్పుడెప్పుడో - పదో తరగతి చదివేటప్పుడే మా అపర్ణ కవితలు రాసేదని చెప్పాను కదా!

    నేను తనకి ఫ్రెండు అయీ అవగానే "రా ... నీకు నా పొయెట్రీ బుక్ చూపిస్తా"నంటూ నీలం ఇంకులో రాసిన గుండ్రటి అక్షరాలు అందంగా పేర్చిన ఒక రూళ్ళ నోట్ బుక్ నాచేతిలో పెట్టింది. 

    అందులో మొట్టమొదటి కవిత పేరు "తపన"

    అపర్ణ రాసిన ఆ కవిత ఏంటంటే... 

ఏదో వ్రాయాలని తపన 
కానీ వ్రాయలేను 
ఏమి వ్రాయాలో తెలియనందువలన 

ఏదో పాడాలని తపన 
కానీ పాడలేను 
ఏమి పాడాలో తెలియనందువలన 

ఏదో చెప్పాలని తపన 
కానీ చెప్పలేను 
ఏమి చెప్పాలో తెలియనందువలన 

ఏదో చేయాలని తపన 
కానీ చేయలేను 
ఏమి చేయాలో తెలియనందువలన 

ఇన్ని చేయలేని జీవితమెందుకో 
అయినా సాగుతూనే ఉంది 
ఆ తపన ఉన్నందువలన 


    ఈ కవిత చదివీ చదవగానే - నాకెంత నచ్చేసిందంటే - అదెప్పటికీ మర్చిపోలేనంతగా. 

    ఆ చివరి stanza లో ఉన్న "ఇన్ని చేయలేని జీవితమెందుకో  - అయినా సాగుతూనే ఉంది  - ఆ తపన ఉన్నందువలన " అన్న వాక్యాల్లో జీవితం, సాగడం అన్న మాటలకి అసలు అర్థమేమిటో - అప్పట్లో పట్టుమని పదిహేను ఏళ్ళు లేని మాకు - రాసిన తనకీ, చదివిన నాకూ - అస్సలు తెలీకపోయినా - నా వరకు నాకు end of the day ఏమీ చేయలేకపోయినా ఏ మాత్రం guilt లేకుండా "హమ్మయ్య ... ఈ రోజుకి ఇన్ని చాఫ్టర్లు చదువుదామనుకున్నా కదా - ఆ అనుకోవడమే చాలు ఇవాళ్టికి. ఈ ఛాయాగీత్ వినేసి పడుకుందాం" అనుకుని పాటలు వినేయడం నాకు దక్కిన ఓ guilt-free-bliss - అదే ఇప్పటికీ కొనసాగుతోంది. 

    హమ్మయ్య! అస్సలు రాయడానికి అంటూ విషయమేమీ లేకుండా ఏమైనా రాయాలని ఎప్పట్నుంచో అనుకుంటూ అనుకుంటూ ఇప్పటికి ఇంతమాత్రం రాయగలిగా. 

ఈ రోజుకి రాసింది - 
ఇలా రాయాలని అనుకోకపోయినా - 
అసలేమీ రాయాలని అనిపించకపోయినా  - 
విషయమేమీ లేకపోతే రాయలేనా?! అనుకుని 
ఎందుకు రాయలేను? అన్న పంతంతో 
రాయబోయి 
రాత సాగక 
రాయలేక ఆగబోయి 
ఆగిన రాతను సాగదీసి 
అరగదీసి రాగ-దీసి 
రాసీ రాయక రాసిన 
రాలుగాయి రాత...     

    

27, డిసెంబర్ 2020, ఆదివారం

తొందరపడి మా తోమరి - ఎందుకో ఆగిందీ... దెబ్బకి సాగిందీ...

ఈసారి కబుర్లు చెప్పటం మొదలెట్టేముందు - ఓ చిన్న పొడుపు కథ... 

అనగనగనగనగా... 
అక్కడెక్కడో పుట్టింది 
మా ఇంటికొచ్చింది 
సోమరి కాదు తోమరి తానంది
మీట నొక్కితే ఆడింది  
ఆడుతు పాడుతు తోమింది 
తోమి తోమి తోమలేక ఆగింది
ఆగింది, ఆగింది, ఆగిపోయింది 
అయ్యో! అనేలోగా - 
హఠాత్తుగా లేచి సాగింది
ఆడింది ఏంటది ? తోమింది ఏంటది?
ఆగింది ఎందుకది? సాగింది ఎక్కడికది?
చెప్పుకోండి చూద్దాం! 

    వారం వారం ఏం కబుర్లు చెప్తుందా అని ఎదురు చూసే నా నేస్తాలు ఇది చదవగానే ఏమనుకుంటారో. నన్నేమడగాలనుకుంటారో నాకు తెలుసు. 

అసలీ తోమరి ఏంటి? 
అంతకు ముందు ఆడుతున్నదేంటి? 
ఇప్పుడు ఆడక ఆగిందేంటి? 
ఆగినది ఆగినట్టుండక మళ్ళీ సాగిందేంటి?
ఆ సాగిందెక్కడికో చెప్పకుండా ఈ బ్లాగింగేంటి? 
హన్నా! - అని నన్ను నిలదీస్తారని తెలుసు. 

నేను రాయబోయేది ఏమన్నా -
ఇప్పుడే అందిన వార్తా? 
ఎప్పుడూ జరగని వింతా? 
చెప్పుకోదగిన విశేషమా? 
చెప్పుకోలేని రహస్యమా?
ఇంటికో, వంటింటికో పనికొచ్చే టిప్పా?
టైం-పాస్ గాసిప్పా?

    అబ్బే! అదేమీ కాదు! 

    ఇది చాలా మందికి - అతి సాధారణమైన, బహు సామాన్యమైన, మహా uninteresting topic కూడా అయ్యుండొచ్చు. నాకు మాత్రం మిగిలిన అన్ని విషయాల్లాగే - కాదేదీ ఇంటరెస్ట్ కనర్హం - అనిపించే విషయం. 

    ఒక రోజులో నేను చేసే పనులని నాలుగు రకాలుగా విభజిస్తే అవి ఇలా ఉంటాయి: 

సమయానికి చెయ్యాల్సిన పని - అంటే ఆఫీసు, ఉద్యోగం, అమ్మ-నాన్న-అత్తగార్ల సీరియళ్ళకి అంతరాయం కలక్కుండా వాళ్ళకి వీలైన టైములో ఫోన్ చేసి మాట్లాడడం లాంటివి. 
సమయం చూసుకుని చెయ్యాల్సిన పని - ఒంటికి చురుకిచ్చే నడక, మెదడుకి చురుకిచ్చే పజిల్స్.  
సమయం ఉంటే చెయ్యాల్సిన పని - చదవడం, రాయడం, స్నేహితులతో మాట్లాడడం లాంటివి. 
సమయం ఉందా లేదా అన్న ఛాయిస్ లేని పని - వంట, వంటింటి శుభ్రం. 

    ఉన్న ఇంతోటి పనులని ఎన్ని ముక్కలుగా విడగొట్టుకున్నా వీటన్నిటినీ చేసేటప్పుడు వేటికి కావాల్సిన ఉత్సాహం వాటికి ఉంచుకుంటేనే - నా రోజు ఆడుతూపాడుతూ గడుస్తుంది. లేకపోతే "సమయం ఉంటే చెయ్యాల్సిన పని"ని ఎక్కువ చేసేసి "సమయం ఉందా లేదా అన్న ఛాయిస్ లేని పని"ని ఎగ్గొట్టేయ్యాలనిపిస్తుంది. 

    అందుకే రాసి పెట్టుకున్నా: Happiness is... doing what I like & liking what I do అంటూ నా మాటగా. 

    నాకిష్టమైన పనిని చేయడమే ఆనందమనుకుని ఆగిపోక, చేసే ప్రతిపనినీ ఇష్టపడంలో ఆనందముందని అనుకోవడం హాయబ్బా!

    ఇంతకీ ఇంతటి ఉపోద్ఘాతం ఎందుకూ అంటే ఇవాళ్టి కబుర్లలో హీరోయిన్ను - కిచెన్‌లో నా ఎయిడూ, మా వంటింటి తోమరి అనబడే కిచెన్ ఎయిడ్ - డిష్ వాషర్. 

    నాకు డిష్ వాషర్ ఒక మంచి కిచెన్ అసిస్టెంట్. నేను చెప్పినట్టు విని, నాకు కావాల్సినట్టు పని చేసే నాకనువైన డొమెస్టిక్ హెల్ప్.  


    సాధారణంగా డిష్ వాషర్ వాడకం గురించి ఒక కంప్లైంట్ లాంటి కామెంటు వినిపిస్తూ ఉంటుంది "మీ అమెరికాలో డిష్ వాషర్లు ఉన్నాయీ అనుకోవడమే కానీ మీరు అన్నీ కడిగి పెడితే కానీ అవేమీ తోమవట కదా?" అని. నేనది విన్నప్పుడల్లా డిష్ వాషర్లూ, వాటి ఉపయోగాలూ, వాటి వల్ల అయ్యే నీటి ఆదాలూ అంటూ ఓ పే...ద్ద పాఠం అప్పచెప్తూ ఉంటాను. ఎవరైనా వింటే నేనే ఆ డిష్ వాషర్లని తయారు చేసి అమ్ముతున్నానేమో అనుకునేలా. 

    అదే ఇక్కడ మళ్ళీ మళ్ళీ - పునరపి వచనమ్! అవధరించుడి!

    డిష్ వాషింగ్ అనేది మూడంచెల పధ్ధతి. 

    మొదటి అంచె - వండిన గిన్నెల్ని, వాడిన గరిటల్ని, తిన్న కంచాలని - వాటివాటికి అతుక్కున్న పదార్థాలని నీళ్లతో తొలిచి వదిలించడం. 

    రెండో అంచె - అన్నిటికీ సబ్బు అనబడు స్తోమక్షారం రాయడం. 

    మూడో అంచె - రాసిన సబ్బుని నీళ్లతో కడగడం. 

    డిష్ వాషర్ వాడేటప్పుడు మొదటి అంచె మాత్రమే నా వంతు. మిగిలిన రెండూ డిష్ వాషర్ వంతు. అంటే నాకు గిన్నెలు కడిగే టైములో రెండొంతుల టైము ఆదా. పైగా  కిందా, పైనా అన్ని పక్కల్నించీ వేడివేడి నీళ్ళు చల్లి గిన్నెలన్నిటికీ తలంటేసి ఎక్కడా జిడ్డు లేకుండా మిలమిలలాడేట్టు చేసే డిష్ వాషర్ అంటే నాకు బోల్డంత ఇష్టం. 

  "ఉద్యోగం పురుష లక్షణం" అని అప్పుడెప్పుడో ఎవరో  రాసి పెట్టేసి - అసలలా రాయడానికి కారణమైన సందర్భమేదో సరిగ్గా తెలీకపోవడంతో - బయటికెళ్ళి చేసే ఉద్యోగాలు మాత్రం మగపనులు, అవి కాకుండా మిగిలిన ఇంటి పనులన్నీ ఆడపనులని అనుకునేలా చేసేశారు. ఆ ప్రకారంగా గిన్నెలు కడగడం అనేది ఆడపని, అంతగా మాటాడుకోకూడని పని అయిపోయింది. నిజం చెప్పాలంటే ప్రపంచంలో ఉన్న అన్ని పనులనీ ఆడా-మగా తేడా లేకుండా అందరూ వీలైనంత వరకు నేర్చుకోవాలి. అదే కదా చిన్నప్పుడు విన్న పేదరాశి పెద్దమ్మ కథల్లో నేర్చుకున్నది?! 

    ఇప్పుడు నేనో కథ చెప్తా... 

    అనగనగా ఓ రాజు. ఆయనకో రాణి. వాళ్ళకి ఓ రాకుమారుడు పుడతాడు. ఆ రాజేమో రాకుమారుడికి అన్ని విద్యలూ నేర్పిస్తాడు - ఒక ప్రత్యేకమైన కుట్టుతో బొంతలు కుట్టడంతో సహా. ఆ తర్వాత రాకుమారుడు దేశాటనకి వెళ్తాడు. ఈలోగా దుష్ట సేనాధిపతి పన్నాగాల వల్ల రాజ్యం పోగొట్టుకున్న రాజు, రాణి వేరే నగరానికి పారిపోయి మారు వేషాల్లో ఎక్కడో తలదాచుకుంటారు. ఈ విషయం దేశాటన నుంచి తిరిగొచ్చిన రాకుమారుడికి ఓ పేదరాశి పెద్దమ్మ చెప్తుంది. అప్పుడా రాకుమారుడు ఓ ప్రత్యేకమైన బొంత కుట్టి పేదరాశి పెద్దమ్మకి ఇచ్చి - ఎవరైతే ఆ బొంతని చూడగానే "ఇది ఫలానా కుట్టు" అని గుర్తుపట్టగలుగుతారో వాళ్ళ వివరాలు కనుక్కోమంటాడు. అలా తన తలిదండ్రుల జాడ తెలుసుకుంటాడు. ఆ ఆ తర్వాత దుష్ట సేనాధిపతిని ఓడించి తన తండ్రి పోగొట్టుకున్న రాజ్యం తిరిగి సంపాదించుకుంటాడు. ఆ రాకుమారుడు బొంతలు కుట్టడం ఆడపని అని నేర్చుకోవడం మానేసి ఉంటే ఇంత కథ జరిగేది కాదు కదా! (ఈ కథ చిన్నప్పుడు విన్న పేదరాశి పెద్దమ్మ కథల వరసలో నేను అల్లుకున్న ఓ కథ.)

    ఇదంతా - అంటే పైన రాసిన పొడుపు కథలూ, పేదరాశి పెద్దమ్మ కథలూ - ఇవన్నీ కూడా - "గిన్నెలు కడగడం, డిష్ వాషర్లూ" లాంటి విషయాలు కబుర్లు రాయడానికి అనర్హం కాదని చెప్పడానికి నేను build చేసుకున్న persuasive argument. 

    ఇప్పుడింక అసలు విషయం లోకి - అంటే మా గిన్నె-తోమరి అనబడే డిష్ వాషర్ కబుర్లలోకి వస్తే... 

    కిందటి వారం మా డిష్ వాషర్ ఎప్పట్లాగే కిందా, పైనా అరల్లో ఉన్న గిన్నెలన్నిటినీ తళతళలాడేట్టు తోమింది. 

    డిష్ వాషర్లన్నాక ఏవైనా అదే పని చేస్తాయి. అందులో విశేషం ఏమీ లేదు. 

    మా గిన్నె-తోమరి కొంచెం తుంటరి. 

    తోమింది తోమినట్టుండక - పై అరలో పెట్టిన ఒక గాజు గ్లాసుని ముక్కలు చేసింది. 

    రెండేళ్ళ క్రితం ముచ్చట పడి కొనుక్కున్న గాజుగ్లాసులు మూడు ముక్కలవ్వడం ఇది మొదటి సారేమీ కాదు - మూణ్ణాలుగులీక్వల్టూ-పన్నెండో సారి. 

    "ఇంకెప్పుడూ ఇలాంటి గ్లాసులు కొనకూడదు" అని  ఆ పగిలిన గాజుముక్కలేరుతూ పన్నెండో సారి అనుకున్నా.  

    ఈ స్టెప్పు వరకూ ఇంతకూ ముందు పదకొండు సార్లు ఎలా జరిగిందో అదే సీక్వెన్స్ - అదేదో ఇంతకు ముందెప్పుడో అచ్చు ఇలాగే జరిగిందే అనిపించే deja vu లాగా. 

    మరుసటి రోజు పొద్దున్నే - ఉన్న రెండు అరల నిండుగా - కళాత్మకంగా సర్దిన కంచాలని, గిన్నెలని, గరిటల్నీ - కళ్ళ నిండుగా చూసుకుని - నీలి రంగులో జాలువారుతున్న డిష్ వాషర్ డిటెర్జెంటుని వేసి - ఆన్ చేయగానే - దడదడలాడుతూ హడావిడిగా తిరగాల్సిన మా డిష్ వాషర్ ఉన్నట్టుండి ఉలుకూ-పలుకూ లేకుండా ఉండిపోయింది. 

    డిష్ వాషర్ పని చెయ్యట్లేదు అని చెప్పగానే బదరికి వచ్చిన మొట్టమొదటి ఆలోచన - పగిలిన గాజు ముక్కలేమన్నా లోపల పడ్డాయేమోనని. మళ్ళీ మనకి మనమే అనుకోవడం ఎందుకని మా ఇంటికెప్పుడూ వచ్చే ఎలక్ట్రీషియన్ రిక్‌ని పిలిచి అతనికోసారి చూపిద్దామని అనుకుని ఫోన్ చేస్తే ఆయనేమో ఓ రెండ్రోజుల దాకా రావడం కుదరదన్నాడు. 

    ఇక చేసేదేముంది?! వంతుల వారీగా "ఆడుతు పాడుతు తోమేస్తుంటే అలుపూ సొలుపేమున్నదీ?!" అని ఆడుకుంటూ-పాడుకుంటూ కాలక్షేపం చేసుకున్నాం.  

    ఇంట్లో ఉన్న పిల్లజింకలిద్దరూ - అటొచ్చీ-ఇటొచ్చీ వంటింట్లో గిన్నెల-కొలువు చూస్తూ - "అమ్మా! డిష్ వాషర్ లేదు కదా - డిషెస్ ఏమైనా తగ్గించి వాడుతున్నావా?" అని పరామర్శించడం - దానికి నేను "డిష్ వాషర్ లేదని వండే డిష్షులు తగ్గలేదు కదమ్మా!" అని బదులివ్వడం.  

    ఇలా ఓ రెండ్రోజులు గడిచాక రిక్ వచ్చాడు. వస్తూనే డిష్ వాషర్‌ లోకి తొంగి చూసి - మల్టిమీటర్ పెట్టి దాని  నాడి చూసి - "మోటార్ బాగానే ఉన్నట్టుంది. ఇదిగో ఈ బయటున్న ఎలక్ట్రానిక్ టచ్ ప్యాడ్ పోయింది" అని చెప్తూనే  "ఇది కొత్తది వేయించుకునే బదులు ఇంకొక కొత్త డిష్ వాషర్ కొనుక్కోవడం మంచిది. మీరు కొత్తది కొన్నా దాని వారంటీ పీరియడ్ అయిపోగానే ఎలాగూ పాడవుతుంది. అందుకని ఆట్టే ఎక్కువ డబ్బులు పెట్టకుండా తక్కువలో కొనుక్కోండి" అని చెప్పి "నేను చేసిందేమీ లేదు కాబట్టి నాకు డబ్బులు ఏమీ ఇవ్వొద్దు" అని డబ్బులు కూడా తీసుకోకుండా వెళ్ళిపోయాడు - మా సత్యకాలపు రిక్!

    ఈ లోగా బదరి కిచెన్-ఎయిడ్ సపోర్ట్ వాళ్ళకి ఫోన్ చేస్తే వాళ్ళు "టచ్ ప్యాడ్ ఐదొందలవుతుంది. ఒక వేళ మీరంత పెట్టి కొందామనుకున్నా ఫిబ్రవరి దాకా అది మీకు పంపించడానికి కుదరదు" అంటూ "దాని బదులు కొత్త డిష్ వాషర్ కొనుక్కోండి" అని వాళ్ళ వంతు మార్కెటింగ్ కోటా పూర్తి చేసుకున్నారు. 

    ఇక ఇంట్లో కోలాహలం - కొత్త డిష్ వాషర్ కొనబోతున్న ఉత్సాహం. 

    "మనం ఒక మంచి డిష్ వాషర్ కొందాం. అదెలా ఉండాలంటే నువ్వు ఆఫీసులో ఉండగా నీ సెల్ ఫోనుకి  తోమిన గిన్నెల ఫోటోలు మెసేజ్ పంపించాలి. గిన్నెలు తోమడం అయిపోగానే అవి ఎవరు unload చెయ్యాలో అదే task assign చెయ్యాలి." అంటూ బోల్డన్ని ఊహలు బదరివి - నన్ను ఊరిస్తున్నట్టుగా. 

     మళ్ళీ అంతలోనే "అంట్లు తోమడానికి అంత ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ అవసరం లేదు. ఆ రిక్కు చెప్పినట్టు మామూలుదేదో కొనుక్కుందాము" అన్జెప్పి చుట్టుపక్కల ఉన్న Appliance stores అన్నిటికీ వెళ్ళి వచ్చాము. ఏమీ నచ్చలేదు. ఆన్లైన్లో వెతుక్కుందాము అని ఇంటికొచ్చేశాము. 

    ఏ పని చేస్తున్నా, ఏం మాట్లాడుకుంటున్నా - అన్ని దారులూ రోమ్ వైపు వెళ్ళేట్టుగా - మా మాటలన్నీ డిష్ వాషర్ గురించే. 

    ఇంతలో బదరి డిష్ వాషర్ దగ్గరికి వెళ్ళి - "చిన్నప్పుడు రేడియోలు పని చెయ్యకపోతే అటూ-ఇటూ రెండు దెబ్బలేస్తే పని చేసేది కదా! దీనికీ ఓ రెండు దెబ్బలేస్తా. ఎలాగూ పని చెయ్యట్లేదు. ఇప్పుడు కొడితే కొత్తగా పోయేదేమీ లేదు" అంటూ గట్టిగా రెండు దెబ్బలేసి ఈలోగా రిక్ నుంచి ఫోన్ వచ్చిందని అవతలికెళ్ళారు. 

    ఇంతకీ ఆ రిక్ ఎందుకు చేశాడంటే - అతనేదో కొనుక్కుందామని హోమ్ డిపోకి వెళ్తే అక్కడ డిష్ వాషర్లు చూసి మేము గుర్తొచ్చామట. అందుకని ఫోన్ చేశాడట. 

    బదరి రిక్‌తో మాట్లాడుతూనే ఉన్నారు. నేనీ లోగా డిష్ వాషర్ దగ్గరికి వెళ్ళగానే నా చెయ్యి తగిలి "డ్ర్ర్ర్ ..." అని శ్రావ్యంగా పలికింది మా తోమరి. 

    వెంటనే "బావా!" అంటూ నా ఆనందాతిశయ కేక! 

    ఏమయిందో అని హడావిడిగా పరిగెత్తుకొచ్చిన బదరికి - తాను కొట్టిన దెబ్బలకి చుక్కలు కనిపించాయో ఏమో అన్నట్టు - చుక్కల్లాంటి లైట్లు వెలుగుతూ పనిచేస్తూ కనిపించింది మా కిచెన్-ఎయిడ్. 

    ఇహ ఇప్పుడు "దెబ్బకి డిష్ వాషర్ కూడా పనిచేస్తుంది" అన్నది మా ఇంటి కొత్త నానుడి. 

    ఏ పాటునైనా పాట కట్టేసి పాడేసుకోవడం మా అలవాటు... ఆ అలవాటులో ఒక పాటగా ... 
   
ఇది వారంటీ ఎండ్ అనీ 
ఇక గ్యారంటీ లేదనీ 
తొందరపడి మా తోమరి -  
ఎందుకో ఆగిందీ... 
దెబ్బకి సాగిందీ...

    

      అన్నట్టు కిచెన్-ఎయిడ్ వాళ్ళ ట్రబుల్ షూటింగ్ గైడ్‌లో ఈ "ఆగిపోయిన డిష్ వాషర్‌కి వెయ్యండి రెండు దెబ్బలు" టిప్ కూడా చేర్చుకోమని చెప్పాలి.  

 

30, నవంబర్ 2020, సోమవారం

థాంక్స్‌గివింగ్ తలపోతలు

    అలుపు తెలియని కాలం కదులుతూ, రోజుకి రోజు కలుపుకుంటూ వారాలు నెలలవుతూ, నవంబర్ నెలని కూడా దాటేస్తోంది. 

    మొన్నమొన్నటి దాకా రంగులతో హొయలొలికిన చెట్లు నవంబర్ వచ్చేటప్పటికి ఆకులు రాల్చేసుకుని ఉదాసీనపు ముసుగేసేసుకున్నాయి. 

    ఉత్తరమెరికాలో నవంబర్ నాలుగో గురువారం Thanksgiving పండగ - నాలుగు రోజుల సెలవు పండగ. 

    రావడమైతే దాని పాటికి అది పండగ వచ్చేసింది కానీ ఎప్పట్లాగే ఉందా? ఏమో అలా ఉన్నట్లు అనిపించట్లేదు. 

    ప్రతీ ఏడాదీ ఈ పండక్కి - మా వీధిలో -  ప్రతీ ఇంటి ముందూ రెండో, మూడో కార్లు అదనంగా ఉండేవి - ఇరుగు ఊళ్ళ నుంచో, పొరుగు రాష్ట్రాల నుంచో వచ్చిన బంధువులవో, స్నేహితులవో. కానీ ఈ సారి అలాంటి హడావిడే లేదు. 

    Black Friday sales అంటూ ఎలక్ట్రానిక్స్ అంగళ్ళ ముందు గురువారం అర్థరాత్రి నుంచే షాపుల ముందు కుదిరితే టెంట్లు వేసుకుని, కుర్చీల్లో కూర్చుని, కుదరని వాళ్ళు గోడకి ఆనించిన ఒంటి కాలి మీద నించుని - కబుర్లు చెప్పుకుంటూ ఆ స్టోర్ తలుపులు తెరిచేవరకూ చేసే శుక్రవారపు-జాగారం సరదాలే లేవు.  

    "మీకోసమే స్టోరులు తెరిచి ఉన్నాం, మీకోసమే ధరలు తగ్గించాం రండం"టూ - ఒళ్ళంతా దీపాలు చేసుకుని మిలమిల్లాడుతూ malls ఎంత ఊరించినా - అటు పక్కకి వెళ్ళాలనే ఊసే ఎవరికీ ఉన్నట్టనిపించలేదు. 

    అంతటా ఎప్పుడూ లేని - చప్పుడే లేని చప్పదనం. సందడి లేమి - స్తబ్ధత. 

    ఇక మా ఇంట్లో - ఉన్న నలుగురం - అందరం కలిసి ఉన్నాం - అదే దసరా, అదే దీపావళి, అదే థాంక్స్‌గివింగ్ - మా వరకు. రెండేళ్ళుగా నవంబర్ నాలుగోవారం మాతో గడపడానికి బోస్టన్ నుంచి వస్తున్న కెవిన్ ఈ సారి రాలేదు. తనని ఎన్ని సార్లు గుర్తు చేసుకున్నామో! 

    గురువారం పొద్దున్నే లేచి కిటికీ లోంచి బయటికి చూస్తే రోడ్డు మీద బంగారపు మలాములా పరుచుకున్న ఎండా, ఆ ఎండలో రెక్కలారబెట్టుకుంటున్న బుజ్జిపిట్టలూ తప్ప ఏ అలికిడీ లేదు మా వీధిలో. ఇంతలో బదరి వచ్చి నా పక్కనే నించుని తనూ బయటికి చూస్తూ - "మన ఎదురింటి వాళ్ళు పండక్కి ఎక్కడికో వెళ్ళినట్టున్నారు" అంటుండగానే నేనూ అందుకుని "అవును ... ఎప్పుడూ గెంతులేస్తూ ఆడుకుంటూ కనిపించేది - వాళ్ళ కుక్క కూడా కనిపించట్లేదు" అంటూ ఉన్నాను. 

    మా ఇద్దరికీ బయట ఊళ్ళ నుంచి బంధువులు రాకపోతే పోనీ - కనీసం ఊళ్ళో ఉన్న వాళ్ళైనా ఉన్నచోట క్షేమంగా ఉంటే చాలు అన్న ఆశ - రోజూ కనిపించేవాళ్ళు కనిపించకపోతే చిన్నపాటి బెంగ. అందుకే మా ఎదురింటి కేసి చూస్తూ పక్కపక్కనే నించుని మాలో మేమే అనుకుంటున్నవి మాతో మేమే అంటూ, మేమన్నవి మేమే వింటూ నించున్నాము. 

    ఓ పది నిముషాల తర్వాత - నేను కిటికీ దగ్గర నుంచి ఇవతలికి వచ్చి -  రోజూ వచ్చే న్యూస్ పేపర్లో పజిల్స్ ఏవో చేసుకుంటూ ఉన్నాను. ఈలోగా బదరి నన్నోసారి కిటికీ దగ్గరికి రమ్మని పిలిచారు. ఏంటా అని చూస్తే మా ఎదురింటి వాళ్ళ కుక్క - గోధుమరంగు గిరజాల కుక్క - కుదురు లేని ముందరి కాళ్ళతో చెంగుచెంగున ఎగురుతూ - గాలికి రాలి పడే ఆకులతో ఆడుకుంటూ కనిపించింది. దాన్నలా చూడగానే ఎందుకో తెలీని సంతోషం. అంతా మామూలుగానే ఉందన్న ఆనందం. 

    ఈ మధ్య బదరి స్నేహతులతో మాట్లాడుతున్నప్పుడు airports అన్నీ ఎంత రద్దీగా ఉన్నాయో వాళ్ళు చెప్పారని వింటున్నప్పుడల్లా ఏంటో బాధ. సరే! బాధ పడితే రోజులు బాగవుతాయని భరోసా ఉంటే బాధ పడ్డా ఒకందం - లేకపోతే ఆ బాధకి అంతమూ ఉండదు, అర్థమూ ఉండదు. అందుకే అలాంటి విషయాలు నేను విన్నా విననట్టే ఉంటాను. ఎందుకంటే... 

కడుపు నిండనీయని కలత ఇది... 
కనురెప్పల మాటున కనకూడని కల ఇది... 
కల్ల ఐతే బావుండుననే నిజమిది... 
కనిపించని బూచితో దోబూచులాట ఇది...

    అన్నట్టు నాకు నచ్చిన విషయమొకటి చెప్పాలి. మా ఇంటికి వస్తుండే  జెఫ్ కిందటి వారమెప్పుడో బదరికి ఫోన్ చేసి అవీ ఇవీ మాట్లాడుతూ - వాళ్ళ అమ్మా-నాన్నగార్లు, అత్తా-మామగార్లు - ఈసారి థాంక్స్‌గివింగ్ పండక్కి  జెఫ్ వాళ్ళ ఇంటికి రాబోతున్నట్టు చెప్పాడు. అలా రావడం కోసం వాళ్ళు నలుగురూ పధ్నాలుగు రోజులుగా ఎవరినీ కలవకుండా, ఎక్కడికీ బయటికి వెళ్ళకుండా క్వారంటైన్‌లో ఉన్నారట. జెఫ్ వాళ్ళ అక్క టీచరుగా పని చేస్తుందట. ఆవిడ స్కూల్‌కి వెళ్తూ ఉండడం వల్ల - తన వల్ల జెఫ్ కుటుంబానికీ, పెద్దవాళ్ళకి ఇబ్బంది రాకూడదని - మొట్టమొదటిసారిగా తన తమ్ముడికి, తలిదండ్రులకి దూరంగా తన ఇంట్లో తనే పండగ చేసుకుంటుందని చెప్పాడట. ఎంత మంచిగా ఆలోచించింది ఆవిడ! మనుషులు దూరంగా ఉన్నా మనసుకి దగ్గరగా ఉండడం అంటే అదేనేమో! ఇది కదా జెఫ్ కుటుంబమంతా ఒకరికొకరుగా నిలబడి చేసుకుంటున్న నిజమైన థాంక్స్‌గివింగ్ పండుగ!

    సరే! ఇక మా ఇంట ఈ నాలుగు రోజుల సెలవుల పండగ ఎప్పట్లాగే నిండింది ... వేటితో అంటే... 

చల్లటి వేళల వెచ్చటి బువ్వలు
నవ్వుల జాలుల ఇచ్చకాల మాటలు 
పగటి పూట పుస్తకాలు, పజిళ్లు
సాయంకాలాల సినిమాలు 
రోజంతా ఏదో మూల గుయ్-గుయ్ మనే పాటలు... 


    ఈసారి నాలుగు-రోజుల సెలవుకి కొసమెరుపుగా ఇవాళ (ఆదివారం) కార్తీక పున్నమి వెన్నెల మెరుగులు ఉంటాయని మొన్నెప్పట్నుంచో మురిసిపోతున్నాను నేను. గురువారం నుంచి మబ్బుల్లేని ఆకాశం లోంచి తొంగి చూస్తూ పలకరిస్తున్న ౘందమామని చూస్తున్నప్పుడల్లా - ఈ వెలుగు పొర్ణమి దాకా ఉంటుంది కదా అన్న ఓ చిన్న ఆశ!

కానీ ఈ రోజు ... 
చురుకు ఎండల సూరీడు రాలేదు 
చలువ వెన్నెల చంద్రుడి జాడా లేదు 

వెల్ల అయిన వెలుగు లేదు 
వెల్లువంటి వెన్నెల లేదు 

తలెత్తి దండమెడదామంటే
దరిసెనమీయడే  వెలుగుఱేడు!   
కళ్లొత్తులు చేసుకున్నా 
కనిపించడే వెన్నెలఱేడు!

వాన పాటల జోలలాడి 
సోలిపోయెనేమో దినకరుడు!
మబ్బు పరుపుల ఊయలూగి 
నిదురించెనేమో  ౘందమామ!

పగటి వెలుగు మబ్బుల మాటాయె 
చల్లటి వెన్నెల చీకటి పాలాయె 


గుల్జార్ అన్నట్టు... 

खाली हाथ शाम आयी है - खाली हाथ जायेगी...!
ఆ గుల్జారే మళ్ళీ ఇంకోచోట అన్నట్టు ... 
दिन खाली खाली बर्तन है -और रात है जैसे अंधा कुआँ !

అట్టాగుంది ఈదురుగాలుల తూగుతున్న ఈ ఏటి కార్తీక పున్నమి. 

అయితే మాత్రం బెంగెట్టేసుకుంటామా ఏంటి?

రేపు రాకపోదా?
వెలుగు తేకపోదా?
ఆ రేపు దాపయి 
బూచి భయం మాయమయి 
పువ్వులల్లె విరిసిపోయె 
నవ్వులన్ని పోగుచేసి 
వెల్లువల్లె వెన్నెల కురిసిపోదా?