28, డిసెంబర్ 2024, శనివారం

స్మర వారం వారం ...సంక్షేపరామాయణం - 12

  క్రిందటి శ్లోకం / Previous slOkaH:  స్మర వారం వారం ...సంక్షేపరామాయణం - 11





*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***



శ్లోకం - 12

ధర్మజ్ఞః  సత్యసంధశ్చ
ప్రజానాం    హితే   రతః
యశస్వీ  జ్ఞానసంపన్నః 
శుచిర్వశ్యః  సమాధిమాన్


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


అర్థం: 



(గమనిక: 8వ శ్లోకం నుంచి 20వ శ్లోకం దాకా వాల్మీకి మహర్షికి  వివరిస్తూ నారద మహర్షి రాముని సుగుణాల గురించి చేసిన వర్ణన వుంటుంది.)


    ధర్మం తెలిసినవాడు, సత్యవంతుడు, ప్రజల యొక్క క్షేమము నందు ఆసక్తి గలవాడు, కీర్తి గలవాడు, జ్ఞాన్నసంపన్నుడు, సుశీలుడు, ఇంద్రియనిగ్రహము కలవాడు, నిష్ఠ గలవాడు. 


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***



ప్రతిపదార్థాలు (శ్లోకంలో వచ్చిన క్రమంలో)

ధర్మజ్ఞః  సత్యసంధః  చ
ప్రజానాం  చ  హితే   రతః
యశస్వీ  జ్ఞాన-సంపన్నః 
శుచిః  వశ్యః  సమాధిమాన్

ధర్మజ్ఞః = ధర్మం తెలిసినవాడు
సత్యసంధః =  సత్యవంతుడు
ప్రజానాం = పరజల యొక్క
హితే = క్షేమము నందు
రతః = ఆసక్తి గలవాడు
యశస్వీ  = కీర్తి గలవాడు
జ్ఞానసంపన్నః = జ్ఞాన్నసంపన్నుడు
శుచిః = సుశీలుడు
వశ్యః = ఇంద్రియనిగ్రహము కలవాడు
సమాధిమాన్ = నిష్ఠ గలవాడు



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***



श्लोकः - 12

धर्मज्ञः  सत्यसन्धश्च |
प्रजानां  च  हिते  रतः |
यसस्वी  ज्ञानसंपन्नः |
शुचिर्वश्यः  समाधिमान्  ||







*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

Meaning in English

(NOTE: From the slOkaH 8 until slOkaH 20, the virtues of Rama are described by Narada maharshi to Valmeeki maharshi)


    He knows what is right. He is truthful. He is also interested in the well-being of the people. He is famous, knowledgeable and honest. He can control his emotions very well and also he has a firm attention to what he does.





*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


Word to word meaning (In the same order of occurrence in the slOkaH):


धर्मज्ञः  = who knows what is right
सत्यसन्धः = truthful
प्रजानाम्  = of the people
च  = also
हिते  = in the well-being
रतः  = interested
यसस्वी  = famous
ज्ञानसंपन्नः = knowledgeable
शुचिः = honest
र्वश्यः  = who controls his own emotions
समाधिमान्  = who has fixed and firm attention



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

To be continued....స్మర వారం వారం ...సంక్షేపరామాయణం - 13

22, డిసెంబర్ 2024, ఆదివారం

స్మర వారం వారం ...సంక్షేపరామాయణం - 11

  క్రిందటి శ్లోకం / Previous slOkaH:  స్మర వారం వారం ...సంక్షేపరామాయణం - 10





*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***



శ్లోకం - 11

సమః  సమవిభక్తాంగః 
స్నిగ్ధవర్ణః  ప్రతాపవాన్
పీనవక్షా  విశాలాక్షః
లక్ష్మీవాన్  శుభలక్షణః


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


అర్థం: 

(గమనిక: 8వ శ్లోకం నుంచి 20వ శ్లోకం దాకా వాల్మీకి మహర్షికి  వివరిస్తూ నారద మహర్షి రాముని సుగుణాల గురించి చేసిన వర్ణన వుంటుంది.)


ఒడ్డూ పొడుగూ సమంగా వున్నవాడు, సరయిన అంగసౌష్ఠవం కలవాడు, చిక్కనైన మేనిఛాయ కలవాడు, శౌర్యవంతుడు, పుష్టిగా నున్న వక్షస్థలం కలవాడు, పెద్దవైన కన్నులు కలవాడు, దేదీప్యమైన వర్చస్సు కలవాడు, శోభస్కరమైన లక్షణాలు కలవాడు. 



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***



ప్రతిపదార్థాలు (శ్లోకంలో వచ్చిన క్రమంలో)


సమః  = ఒడ్డూ పొడుగూ సమంగా వున్నవాడు
సమవిభక్తాంగః = సరయిన అంగసౌష్ఠవం కలవాడు
స్నిగ్ధవర్ణః  = చిక్కనైన మేనిఛాయ కలవాడు
ప్రతాపవాన్ = శౌర్యవంతుడు
పీనవక్షా  = పుష్టిగా నున్న వక్షస్థలం కలవాడు
విశాలాక్షః = పెద్దవైన కన్నులు కలవాడు
లక్ష్మీవాన్  = దేదీప్యమైన వర్చస్సు కలవాడు
శుభలక్షణః = శోభస్కరమైన లక్షణాలు కలవాడు



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


श्लोकः - 11

समः  समविभक्ताङ्गः |
स्निग्धवर्णः  प्रतापवान् |
पीनवक्षा  विशालाक्षः |
लक्ष्मीवाञ्चुभलक्षणः ||



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

Meaning in English

(NOTE: From the slOkaH 8 until slOkaH 20, the virtues of Rama are described by Narada maharshi to Valmeeki maharshi)

He has a perfect stature, well-proportioned limbs and a dark complexion. He is mighty. He is having a rounded chest, large eyes. He is full of splendor and having virtuous qualities. 



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


Word to word meaning (In the same order of occurrence in the slOkaH):


समः  = having perfect stature
समविभक्ताङ्गः = having well-proportionate limbs
स्निग्धवर्णः  = having dark complexion
प्रतापवान्  = mighty
पीनवक्षा  = having rounded chest
विशालाक्षः  = having large eyes
लक्ष्मीवान्  = full of splendor
शुभलक्षणः = having virtuous qualities



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

To be continued....స్మర వారం వారం ...సంక్షేపరామాయణం - 12

17, డిసెంబర్ 2024, మంగళవారం

మనసే జతగా పాడిందిలే - 28 - కవలపాటలు - ఉన్నోడ నడందా ... కల్లాన కాడు...పూచేటి పూవనమాయెనులే!


ఆ రెండు కనులవ్వి - ఇద్దరివి కలిసి
మది పాటయ్యి సాగీ - ఇద్దరితో చేరి
పాడింది ఆ వనమే...
జతిలో - పాడింది ఆ వనమే!

ఎన్నెన్నో కలలయ్యి - ఇద్దరిలో మెరిసి 
ఎద పదమయ్యి కదిలీ - ఇద్దరిని కూడి
ఊగింది ఆ వనమే...
జతగా - ఊగింది ఆ వనమే!


మిణుగురుల మిలమిలలే
ఇద్దరి - కనులల్లో మెరిసే
కన్నుల్లో - వెన్నెల్ల జల్లయ్యి కురిసే

ఆ రెండు కనులవ్వి - ఇద్దరివి కలిసి
పాడింది ఆ వనమే...
జతిలో - పాడింది ఆ వనమే!
రాగాల వనమాయే...
ఆ రాల వనమే!

సెలయేటి కలకలలే
అద్దరి - కలలల్లో మెరిసే
కలల్లో - వలపు వెల్లువయ్యి విరిసే

ఎన్నెన్నో కలలయ్యి - ఇద్దరిలో మెరిసి 
ఊగింది ఆ వనమే...
జతగా - ఊగింది ఆ వనమే!
పూచేటి వనమాయే...
ఆ రాలు వనమే!


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    పాటలు ఎప్పుడూ బావుంటాయి. 

    అందమైన మాటలు పేర్చి - వినసొంపైన రాగం కూర్చి - కట్టిన పాటలు - కదలనీయక కట్టిపడేస్తాయి. పదేపదే వినమంటాయి. వింటూనే వుండమంటాయి. 

    అలాంటి పాటలు ఎన్నో ఇంతకు ముందూ వున్నాయి. ఇవాళా వస్తున్నాయి. ఇక ముందూ రాబోతాయి. 

    కాకపోతే ఇంతకు ముందున్న, ఇప్పుడొస్తున్న, ముందు రాబోతున్న అన్ని పాటలూ వింటామా లేదా అనేది - విన్న తర్వాత అవి మనకు నచ్చుతాయా లేదా అన్నది - ఆయా విన్నప్పటి క్షణాన ఆయా చెవులు చేసుకున్న పుణ్యఫలం. 

    ఒక్కో వేళ అనుకోకుండా ఓ మంచి పాట నాకు తారసబడటం అన్నది నా తారాబలాన్ని బట్టే అని నాకొక బలీయమైన నమ్మకం. 

    కిందటి మంగళవారం అనగా డిసెంబర్ 10 వ తారీఖు, 2024 వ సంవత్సరం - మార్గశిర శుద్ధ ఏకాదశి నాడు - నా పాట-తారాబలం బహు బాగా వున్నట్టుంది. 

    ఓ మాంఛి పాటొకటి విన్నాను, చూశాను. 

    వినడానికి అలనల్లన అలల మీద తేలుతున్నట్టు, చూడడానికి గాలితో తూలుతున్నట్టు గానూ వున్న ఆ పాట "విడుదలై-1" అనే ఓ తమిళ డబ్బింగ్ సినిమా లోనిది. 


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    శీతాకాలపు సాయంత్రం. పొద్దు తొందరగా వాలిపోయింది. 

    సాయంత్రం భోజనం కాగానే కాలక్షేపం వెతుక్కుంటూ వుంటే బద్రికి విజయ్ సేతుపతి సినిమా "విడుదలై-1" గుర్తొచ్చింది. ఈ మధ్యే ఎక్కడో దాని గురించి చదివారట. బావుంటుందని చదివినట్టు గుర్తుందట. 

    బద్రికి, నాకూ కూడా విజయ్ సేతుపతి సినిమాలు ఇష్టం. 

    బావుంటాయి.  మేమిప్పటి వరకు చూసినవి కొన్నే అయినా చూసినవన్నీ నచ్చాయి. 

    ఈ మధ్యే చూసిన "మహారాజా" అయితే మరీ నచ్చేసింది. అది చూసినప్పట్నుంచి అతని పాత సినిమాలు అన్నీ వెతుక్కుని చూడాలనుకుంటూ వున్నాము. 

    అంతే కాకుండా నాకు పెద్దగా విజయ్ సేతుపతి గురించి ఏమీ తెలియకపోయినా - అతని గురించి చదివిన ఒక వార్త వల్ల నాకు అతనంటే గౌరవం. 

    అతను హీరోగా వున్న ఒక సినిమాలో కృతిషెట్టి అనే అమ్మాయిని హీరోయిన్‌గా పెడదామనుకుంటే విజయ్ సేతుపతి ఒప్పుకోలేదట. ఎందుకంటే అంతకు ముందు "ఉప్పెన" అనే తెలుగు సినిమాలో కృతిషెట్టి అతని కూతురుగా నటించింది. కూతురుగా చేసిన అమ్మాయితో romance చేయడానికి ఒప్పుకోలేదు విజయ్ సేతుపతి. నటన ఒక వృత్తే అయినా అందులో తనకంటూ కొన్ని నిబంధనలు పెట్టుకున్న విజయ్ సేతుపతి లాంటి వాళ్ళు చాలా అరుదుగా కనిపిస్తారు. అలాంటి వాళ్ళని గౌరవించి precious గా చూసుకుంటే - వాళ్ళలా ఇంకొంతమంది మంచివాళ్ళు తయారయ్యే అవకాశం వుంటుంది. అందుకే అతనంటే  మహా గౌరవం. 


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    అందుకే "విడుదలై-1" గురించి బద్రి గుర్తు చేయగానే చూడడం మొదలుపెట్టాము. సినిమా మొదలవుతూనే ఇంతకు ముందు సగం చూసినట్టు గుర్తొచ్చింది బద్రికి. సరే! ఇప్పుడు పూర్తి చేద్దాంలే అనుకుని continue చేశాం. 

    సినిమా మొదలైనప్పట్నుంచీ కుమరేశన్ అనే ఓ పరోపకారి పాపన్న పోలీసు, అతన్నిష్టపడే ఓ అమ్మాయి , ఇంకా మిగిలిన బోల్డంత మంది పోలీసులూ - వీళ్ళ చుట్టూనే కథ తిరుగుతూ వుంది. 

    మధ్యలో ఎక్కడో గానీ విజయ్ సేతుపతి రాలేదు. 

    అయినా సినిమా బావుండడం వల్ల ఇవేమీ పెద్ద పట్టించుకోదగిన విషయాలు అనిపించలేదు. పైగా ఆ కుమరేశన్‌గా చేసిన సూరి అనే అతను, ఆ అమ్మాయి భవానీ శ్రీ అందరూ చాలా బాగా నటిస్తున్నారు. 


    సినిమా అంతా కూడా ఎంతో సహజమైన పరిసరాల్లో, వాతావరణంలో చక్కగా సాగుతోంది. అక్కడక్కడా కొంచెం హింస వున్నా కూడా అలాంటి చోట్ల చూడకుండా forward చేసుకుంటూ చూసేస్తున్నాము. 

    ఇంతలో ఓ పాట వచ్చింది. 

    అదెలాంటి పాటంటే ... అలాంటిలాంటి పాట కాదు. 

నేనింతకు ముందు అన్నట్టు ... 
వినడానికి అలనల్లన అలల మీద తేలుతున్నట్టున్న పాట
చూడడానికి మెలమెల్లగ గాలితో తూలుతున్నట్టున్న పాట
మిణుగురులు మూగిన పాట
మురిపాలు మోసులు సాగిన పాట
కనుల కలయికలో నెయ్యాలు పూచిన పాట
తనువుల యెడమై డెందముల చేరువైన పాట

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***



    తెర మీద చూస్తున్నప్పుడు కుమరేశన్ (సూరి), పాప (భవానీ శ్రీ ) ఒక లాంతరు పట్టుకుని అడవి మధ్యలో - ఆ వెలుతురు-చుట్టులో - వాళ్ళని చుట్టుముట్టిన వలపు-మెరుపుతో - గాలిలో తేలుతున్నట్టుగా అడుగులు వేస్తూ (slow-motion లో తీశారు ఈ పాటంతా) వుండగా - నేపథ్యంలో ఉరుములు మువ్వలని అనుకరిస్తే ఎలా వుంటుందీ?! - అలాంటి drum sound - పాట వెనకాల మోగుతూ వుంటుంది. 

    అనుపల్లవిలో "ఈ వింత మాయంతా... నీ మహత్యమే!" అన్న వాక్యం దగ్గర వాళ్ళిద్దరి చుట్టూ ముసిరి మెరుస్తున్న మిణుగురుల మినుమించులు కళ్ళకి మిరుమిట్లు గొలుపుతాయి. 

    అనుపల్లవి ముగిసి - మొదటి చరణానికి ముందు వచ్చే interlude దగ్గర మెరిసేటి నీళ్ళ సెలయేరు ఒక అద్భుతం! 

     చిమ్మ చీకటి
చీకటి కమ్ముకున్న రేయి
రేయి మూగిన రాల కొండలు
కొండల మీద చిక్కగా పరుచుకున్న అడవి
అడవి నడుమ రాల బాట
రాల మీదుగా నీటి కాలవ
    అమ్మాయి చేతి లాంతరు వెలుగు 
    ఆ వెలుగులో మెరిసిన అబ్బాయి కళ్ళు
ఆ మెరుపుకి విరిసి సోలిన అమ్మాయి కళ్ళు
    మిలమిల మూగిన మిణుగురులు 
    జలజల పారిన సెలయేర్లు

     చూడడానికి ఈ పాట ఒక painting-in-motion లా అనిపించింది నాకు. 

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    చూపుకి అబ్బురపు చిత్తరువనిపించిన ఈ పాటని చెవులకి అచ్చెరువపు పదమనిపించేటట్టు కట్టినది - 
ఇలకి అమృతాన్ని స్వరాల రూపంలో పంచడానికి వచ్చిన ఇళయరాజా. 
    
    తెలుగులో ఈ పాట కార్తీక్ - అనన్య భట్ పాడారు. తెలుగులో పాటని రాసినవారు చైతన్య ప్రసాద్.

    తమిళంలో కూడా విందామని వెతికాను. ముందు వినగానే ఇళయరాజానే పాడారేమో అనుకున్నాను. కానీ కాదట. తమిళంలో పాడిందెవరో తెలుసా? ధనుష్ - అనన్య భట్. తమిళంలో పాటని రాసిందేమో శుక అట. 

    ధనుష్ అంటే ఎవరో వేరే "పాటక్కార్" అనుకున్నా కానీ  మన వేలై-ఇల్లద-పట్టక్కారన్ (VIP) హీరో అని తెలిసి భలే ఆశ్చర్యపడిపోయేశా! 


    భలే! "Why this కొలవెరి" అంటూ ఏదో సరదా పాటొకటి పాడాడు అని మాత్రమే తెలుసు కానీ సినిమాల్లో వేరే నటులకి కూడా పాడతాడని ఈ "ఉన్నోడ నడందా... కల్లాన కాడు - పూత్తాడుం పూవనం ఆగిడుమే" పాట విన్నాకే తెలిసింది. 

    అసలు ముందు తమిళ పాట విన్నప్పుడు ఇళయరాజా కొంచెం గొంతు మార్చి పాడారేమో అనుకున్నా. యూట్యూబ్‌లో ధనుష్ పాడుతుండగా తీసిన shorts చూడకపోతే ఈ పాట ధనుష్ పాడాడంటే నమ్మేదాన్ని కాదేమో! కానీ పాడింది ఖచ్చితంగా ధనుష్షే.

    కాకపోతే తెలుగులో పాట కార్తీక్ గొంతులో ఒక చిన్న నవ్వుతో కలిపి వినిపిస్తే తమిళంలో ధనుష్ పాట మాత్రం ఓ పిసరు పొగులుతో సాగినట్టుంటుంది.

*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    అన్నట్టు ఈ పాటా, ఈ పాటలో నటించిన వారి వివరాల గురించి వెతుకుతున్నప్పుడు కొన్ని ఆసక్తికరమైన tidbits దొరికాయి. 

    అవేంటంటే...

    విడుదలై-1 లో కుమరేశన్‌గా ప్రధానపాత్రధారిగా నటించిన సూరి అనే తమిళ నటుడు ఇంతకు ముందు నటించినవన్నీ హాస్యపాత్రలే నట. కానీ ఈ సినిమాలో అతన్ని చూస్తే కుమరేశన్‌గా సూరి తప్ప ఇంకెవ్వరూ అంత బాగా చెయ్యరేమో అనిపించింది. 

    ఇక కుమరేశన్‌కి ఇష్టమై, అతన్ని ఇష్టపడ్డ పాప(తమిళరసి)గా నటించిన భవానీశ్రీ సంగీతదర్శకుడు రెహమాన్‌కి మేనకోడలు. ఇంకో సంగీతదర్శకుడు G.V.ప్రకాష్‌కి చెల్లెలు అట. 

    పాట మొదలైనప్పుడు పల్లవిలో అమ్మాయి చరణాలకి చెప్పులున్నాయి - కానీ పాట చరణానికి వచ్చేటప్పటికి అవెక్కడో పడేసుకున్నట్టుంది. ఉట్టికాళ్ళతో నడుస్తూ వుంటుంది. 

    అమ్మాయి చేతనున్న లాంతరు వెలుగులో అబ్బాయి కళ్ళే కాదు ఆ పోలీసు చొక్కాకి వున్న స్టీలుబొత్తాలు కూడా మెరుస్తుంటాయి 

    చాలా చాలా రోజుల తర్వాత ఓ పాటని వెతుక్కుంటూ వెళ్ళి దాని కథా-కమామీషూ కనుక్కోవడం బోల్డంత బాగా అనిపించింది. 


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    
    మళ్ళీ వెనక్కి మళ్ళి పాట దగ్గరికొస్తే ఈ పాట సందర్భం ఏంటంటే ఊరికి భయపడి తన ఉనికిని బయట పెట్టుకోలేకపోతున్న అమ్మాయికి ఆ వూరే నీ గురించి మంచిమాటలు చెప్పే మంచి రోజులొస్తాయి అని అబ్బాయి ధైర్యం చెబుతున్నట్టున్నట్టుంటుంది. అందుకే తెలుగు పాట పాడిన కార్తీక్ నవ్వుగొంతులో ఆ భరోసా వినిపించింది - తమిళపాట ధనుష్ గొంతులో కించిత్ బాధగా సాగింది. 

    తమిళంలో రాసిన పాటకి మక్కీకి మక్కీ అనువాదంలా వుంటుంది తెలుగు పాట. 

    కానీ మొట్టమొదటి వాక్యం దగ్గర మాత్రం "పిల్లా ...నువ్ నడిస్తే ... ఈ రాళ్ళదారే పూచేటి పూవనమాయెనులే" అనే కన్నా "పిల్లా...నీతో నడిస్తే ఈ రాళ్ళదారే పూచేటి పూవనమాయెనులే" అనుంటే ఇంకొంచెం అసలు-పాటకి  దగ్గరగా వుండేది (ఉన్నోడ నడందా ...కల్లాన కాడు పూత్తాడుం పూవనం ఆగిడుమే) అనిపించింది.

    ఎలాగూ నేపథ్యంలో వచ్చే పాటే కాబట్టి - పెదవుల కదలికకి అనుగుణంగా రాయక్కర్లేదు కాబట్టి - తెలుగులో ఇంకొంచెం స్వేచ్ఛగా చక్కటి మాటలు వాడి న-డబ్బింగ్ పాటలా రాసుంటే బావుండేది. 

    ఏదేమైనా ఎలా రాసినా  విన్న పాట విన్నట్టుగా, వున్నట్టుగా నాకు మాత్రం నచ్చేసింది - తమిళంలో, తెలుగులో కూడా. 


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

    అంత నచ్చిన ఆ పాటని ఈ కింద రాసి పెట్టుకున్నా. తెలుగు పాట మాత్రమే రాశాను. తమిళ పాట చూస్తూ  వినడానికి  యూట్యూబ్ లింక్ మాత్రం పెట్టాను. 

తెలుగు పాట యూట్యూబ్ లింక్: https://www.youtube.com/watch?v=nCtt3fbpzZE
తమిళ పాట యూట్యూబ్ లింక్:  https://www.youtube.com/watch?v=TeB3Vw7rEMU


    
*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

 

పిల్లా! నువ్ నడిస్తే... ఈ రాళ్ళ దారే
పిల్లా నువ్ నడిస్తే... ఈ రాళ్ళ దారే
పూచేటి పూవనమాయెనులే!

నీ కాళ్లు తాకి... ఈ ముళ్లదారే
బంగారుబాటగా మారెనులే!

పిల్లా నువ్ నడిస్తే... ఈ రాళ్ళ దారే
పూచేటి పూవనమాయెనులే!
నీ కాళ్లు తాకి... ఈ ముళ్లదారే
బంగారుబాటగా మారెనులే!

చూశావా - నీ వల్లే ఆకాశం మెరిసే
నీ కోసం - నా గుండె పూచిందిలే

చూశాను - ఆకాశం నీ వల్ల మెరిసే
నీ కోసం - నా గుండె పూచిందిలే
ఈ వింత మాయంతా... నీ మహత్యమే!

పిల్లా నువ్ నడిస్తే... ఈ రాళ్ళ దారే
పూచేటి పూవనమాయెనులే!


గాలి తెచ్చే దూళి వలే - ఇట్టా గేలి చేసే ఊరు ఇదే!
దుఃఖమొచ్చి సోలిపోతే - అది ఊరడించ ఇటు రాదే!
నువ్ సాగిపోగా - అడ్డమేది లేదు - నువ్ వెనక్కి పోరాదే...
నీకు దిక్కు నేనే - నాకు దిక్కు నీవే - ఎన్నడిది మారదులే!
ఈ మాట ఊరంతా చెప్పే క్షణం - వస్తుంది తానా - పోతారు ఈ తిట్టే జనం

ఈ రాళ్ల దారి పిల్లోడు నడిస్తే... పూచేటి పూవనమాయెనులే!
పూచేటి పూవనమాయెనులే!


హారతిచ్చే దీపముంది - ఒక్క దేవుడైన చూడడులే!
పేర్చుకున్న కలలు ఇవి - నెరవేర్చువారు లేనే లేరులే!
చిక్కేది కాదు - ఆగేటి కాలం - ఆ వేగమాగేదా?!
పేదోళ్ళు స్వర్గం - చూసేటి మార్గం - చూపించలేనందా?
నమ్మేటి అందరికి దారే వేస్తూ - గుండెల్లో ఎంతెంతో - సంతోషం పొంగిస్తుంది

ఈ రాళ్ల దారి పిల్లోడు నడిస్తే... పూచేటి పూవనమాయెనులే!


చూశావా - నీ వల్లే ఆకాశం మెరిసే
నీ కోసం - నా గుండె పూచిందిలే
చూశాను - ఆకాశం నీ వల్ల మెరిసే
నీ కోసం - నా గుండె పూచిందిలే
ఈ వింత మాయంతా... నీ మహత్యమే!

పిల్లా నువ్ నడిస్తే... ఈ రాళ్ళ దారే
పూచేటి పూవనమాయెనులే!
పూచేటి పూవనమాయెనులే!



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


నాకు నచ్చిన పాట - మీతో పంచుకుని 
పూచింది నా మనమే
పువ్వై నవ్వింది నా మనమే!

~పాటల భైరవి 



14, డిసెంబర్ 2024, శనివారం

స్మర వారం వారం ...సంక్షేపరామాయణం - 10

  క్రిందటి శ్లోకం / Previous slOkaH:  స్మర వారం వారం ...సంక్షేపరామాయణం - 9





*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***



శ్లోకం - 10

మహోరస్కో  మహేష్వాసః 
గూఢజత్రురరిందమః
ఆజానుబాహుః  సుశిరాః
సులలాటః  సువిక్రమః

 

 
*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


అర్థం: 


(గమనిక: 8వ శ్లోకం నుంచి 20వ శ్లోకం దాకా వాల్మీకి మహర్షికి  వివరిస్తూ నారద మహర్షి రాముని సుగుణాల గురించి చేసిన వర్ణన వుంటుంది.)

    విశాలమైన వక్షస్థలం కలవాడు, గొప్ప ధనుస్సు కలవాడు, మాంసపుష్ఠి గల మీద ఎముకలు కలవాడు, శత్రువులను అణచగలవాడు, ఆజానుబాహువు, శోభస్కరమైన శిరము కలవాడు, అందమైన నుదురు కలవాడు, మనోహరమైన నడక గలవాడు.



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***



ప్రతిపదార్థాలు (శ్లోకంలో వచ్చిన క్రమంలో)


మహోరస్కః  మహేష్వాసః 
గూఢజత్రుః  అరిందమః 
ఆజానుబాహుః  సుశిరాః 
సులలాటః  సువిక్రమః 



మహోరస్కః = విశాలమైన వక్షస్థలం కలవాడు
మహేష్వాసః = గొప్ప ధనుస్సు కలవాడు
గూఢజత్రుః = మాంసపుష్ఠి గల మీద ఎముకలు కలవాడు 
అరిందమః = శత్రువులను అణచగలవాడు
ఆజానుబాహుః = ఆజానుబాహువు
సుశిరాః = శోభస్కరమైన శిరము కలవాడు
సులలాటః =  అందమైన నుదురు కలవాడు
సువిక్రమః = మనోహరమైన నడక గలవాడు 



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

श्लोकः - 10

महोरस्को  महेष्वासः |
गूधजत्रुररिन्दमः |
आजानुबाहुः  सुशिराः |
सुललाटः  सुविक्रमः ||



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

Meaning in English


(NOTE: From the slOkaH 8 until slOkaH 20, the virtues of Rama are described by Narada maharshi to Valmeeki maharshi)

He has a broad chest, holds a mighty bow. His collar bone is covered with He has arms extending to knees, a well-formed head and a well-shaped forehead. He moves with a charming gait.



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


Word to word meaning (In the same order of occurrence in the slOkaH):


महोरस्कः  =  having broad chest
महेष्वासः  =  holding mighty bow
गूढजत्रुः   =  having collar bone covered with flesh
अरिन्दमः  =  capable of subduing his foes
आजानुबाहुः  =  having arms extending to knees
सुशिराः  =  has well-formed head
सुललाटः  =  has well-shaped forehead
सुविक्रमः  = moves with a charming gait



*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

To be continued....స్మర వారం వారం ...సంక్షేపరామాయణం - 11

8, డిసెంబర్ 2024, ఆదివారం

ఓ పుష్పోత్తరం - టు పుష్ప-2 డైరెక్టర్ ఫ్రమ్ పుష్ప-వాచర్...






పుష్ప-2 డైరెక్టర్‌కి,

    శానా శానా పుష్పాభినందనలతో ఓ పుష్ప-వాచర్ రాస్తున్న ఓ పుష్పోత్తరం (దుషట సమాసంలా అనిపిస్తే - ఈ తూరికి మన్నించేయప్పా, సుక్కప్పా!). 

    పుష్ప చుట్టూ వుండేవోళ్లంతా వాళ్లవాళ్లోళ్ల పేర్లతో, ఇంటిపేర్లతో గాకుండా పుష్ప-అమ్మ, పుష్ప-అన్న, పుష్ప-మేనేజరు, పుష్ప-డ్రయివరు అంటా పేమస్సు అయిపోయుండారుగా...అందికే పుష్ప-సిన్మా తీసినోడు పుష్ప-డైరెక్టరు, పుష్ప సిన్మా చూసుండిన నేను పుష్ప-వాచరు గాక ఇంకేమిటి అయ్యుండేది? అదీ పుష్ప-లెక్క!

    సుక్కప్పా! బలేనప్పా! సిన్మా మొదలవుతూనే బలే క్యామెడీ చూపిచ్చినావే. 

    అదెట్లెట్లా! 

    జపాన్లో గూడా విలన్లు మన దగ్గరి మాదిరే నెత్తి మీద జులపాల జుట్లేస్కుని, ఒంటి మీద సూట్లేస్కుని - ఫైటింగనేటప్పటికి కత్తులూ, గొడ్డళ్లేసుకొస్తారా? పైగా అందరూ ఒక్క తూరి మీద బడి తన్నక ఒక్కోళ్ళే వరసలో బోయి పుష్పతో  తన్నిచ్చుకున్నారు గదా!

    పుష్ప అనుకుంటే ప్యానిండియా అనుకుంటి గానీ జపానిండియా అనుకోనేలేదబ్బా! 

    మన పుష్పా నలఫైరెండ్రోజులు గాలీ, ఎలుతురూ రాకుండా నాలుగు పక్కలా మూసేసిన కంటెయినర్లో 30 రోజుల్లో జపాన భాష పుస్తకం సదివినాడంటే ఆడెట్టాంటి మనిషబ్బా! వాళ్ళావిడ శ్రీవల్లి జెప్పినట్టు బగమంతుడెట్టా?! ల్యాపోతే ఆ కంటెయినర్లో ఆ ఎఱ్ఱచందనం దుంగల మద్దెన పరుపేసి, పక్కేసి , ఏసీ గూడా పెట్టించావా ఏంది పుష్ప వస్తుండాడని? 

    అవునూ....పుష్పరాజుని జపాన్లో సముద్రంలో ముంచావు. అక్కణ్ణుంచి ఊరికి సీను తిప్పిచ్చి  పిల్ల-పుష్పరాజ్ నీళ్ళల్లో మునిగిన మాదిరి చూపించావ్. ఆమిటికి  మళ్ళీ పెద్దోణ్ణి చేసి పీడకలేదో కన్నట్టు నిద్ర లోంచి లేపిచ్చినావ్. ఇంతకీ  ఆ జపాన్ ఫైటు కలంటావా? కలపలేక మర్సిపోయిన కతంటావా? 

    మూడు గంటల పైగా తీస్తే తీశావ్ గానీ సినిమా అంత బాగుండనట్టు అనిపిచ్చకుండుండె.  ఎట్టనిపిచ్చిద్దిలేబ్బా! సిన్మా మొదలైన పద్నిమిషాలకే తల పంజేయడం ఆగిపోయుండుండ్లా? ఇంక ఎంత సేపు చూసుండామో లెక్కపత్రం తెలిసేదెట్టా? నోరెళ్ళబెట్టుకుని చూస్చానే వుండిపోయా. 

    ఆ పుష్ప నోటెంబడి మాట సరింగా ఇనిపిస్తే గదా... దాంతోడు నాటకాల్లో హార్మనీ పెట్టె తొక్కిన మాదిరి ఒకటే కుయ్యి-కుయ్యి BGM సాగతానే వుండే సిన్మా పొడుగూకి. 

    పుష్పకి ఎదురే ల్యాకుండా ఏకపాత్రాభినయమనిపిచ్చింది. విలను షెకావత్తు వేషమేసిన ఫహాదుతో క్యామెడీ చేపిచ్చి అంతటి విలన్నూ నవ్వులపాలు జేపిచ్చినావే!

    సుక్కప్పా! హీరోయిన్ల మీద పూలూ, పళ్ళూ ఏపిచ్చిన రాఘవేందర్రావుని నువ్వు మించిపోయుండావబ్బా... పుష్ప బొడ్డు మీద పచ్చిమిరపకాయేసి. 

    పుష్ప-1 లో ఒక పాటలో ఆడిచ్చిన సమంతాని పుష్ప-2 రష్మికాలో పాటపాటకీ గుర్తు చేపిచ్చినావే! ఒగ టికెట్టుకి మూడు సిన్మాలన్నట్టు. 

    జాతర్లో కాంతారాని దించినట్టనిపిచ్చింది. 

     పుష్పరాజ్ కాళ్ళూ-చేతులూ కట్టిపిచ్చినా ఎగిరెగిరి విలన్లందరినీ కరిచి, కరిచి మరీ చంపె కదప్పా! స్పైడర్-మ్యాను దారాలేసుకుని గోడలెక్కగా లేంది మన వైల్ద్-ఫైర్ మ్యాన్ పుష్ప ఆ మాత్రం జేయకూడదా అంటావా.

    నాకైతే సిన్మా ఏదో చుట్టేసినట్టనిపిచ్చిందిలేబ్బా! 

    ముందు చూపించిన జపాన్కి, చివరాఖర్లో చూపించిన శ్రీలంకకి లింకు చూపిచ్చలేక పుష్పాల్లో బాంబు పెట్టి పేలిపిచ్చి పుష్ప-3 వున్నట్టు చూపిచ్చినావు. 

    ఇంకో మూడేళ్లకి అయిడియాలు దండిగ రావా ఏంది? ఇప్పటికి చూసిందంతా మర్చిపోయి మేమంతా ఇంకో తడవ పుష్ప-3 చూసేదానికి ఎగబడమా ఏంది? నీ బుద్ధి సూక్ష్మమబ్బా! 

    ఎట్లైనా మాష్టార్వి గదా - పిలకాయలకి ముందు చదివిన సిలబస్సు మతికుండేదేల్యా అని నీకు తెల్సిపాయె. 

    ఇంకో తూరి "పార్టీ వుండాది, పుష్పా" అనుకుంటా నువ్వొచ్చేదీ, మందికి పుష్ప-3, 4, 5, 6, 7....అనుకుంటా హారీపాటర్ సిరీసు మాదిరి  పుష్పాలు పంచిపెట్టిచ్చేదీ ఖాయమనిపిస్చాందప్పా! 

ఇంకో పుష్పాకి ఎదురు చూస్చా ఇంకుంటా మరి,
పుష్ప-వాచర్



7, డిసెంబర్ 2024, శనివారం

స్మర వారం వారం ...సంక్షేపరామాయణం - 9

  క్రిందటి శ్లోకం / Previous slOkaH:  స్మర వారం వారం ...సంక్షేపరామాయణం - 8





*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***



శ్లోకం - 9


బుద్ధిమాన్  నీతిమాన్  వాగ్మీ
శ్రీమాన్ శత్రునిబర్హణః
విపులాంసో  మహాబాహుః
కంబుగ్రీవో  మహాహనుః


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


అర్థం: 

(గమనిక: 8వ శ్లోకం నుంచి 20వ శ్లోకం దాకా వాల్మీకి మహర్షికి  వివరిస్తూ నారద మహర్షి రాముని సుగుణాల గురించి చేసిన వర్ణన వుంటుంది.)


బుద్ధిమంతుడు, నీతిమంతుడు, వాక్చాతుర్యం కలవాడు, శ్రీమంతుడు, శత్రువులను సంహరించువాడు, ఎత్తైన భుజములు కలవాడు, బలిష్ఠమైన చేతులు కలవాడు, శంఖం వంటి కంఠం కలవాడు, బలిష్ఠమైన దవడలు కలవాడు...


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***



ప్రతిపదార్థాలు (శ్లోకంలో వచ్చిన క్రమంలో)


బుద్ధిమాన్ నీతిమాన్ వాగ్మీ 
శ్రీమాన్  శత్రునిబర్హణః 
విపులాంసః  మహాబాహుః 
కంబుగ్రీవః  మహాహనుః 


బుద్ధిమాన్ = బుద్ధిమంతుడు
నీతిమాన్ =  నీతిమంతుడు
వాగ్మీ = వాక్చాతుర్యం కలవాడు
శ్రీమాన్ = శ్రీమంతుడు
శత్రునిబర్హణః = శత్రువులను సంహరించువాడు
విపులాంసః = ఎత్తైన భుజములు కలవాడు
మహాబాహుః = బలిష్ఠమైన చేతులు కలవాడు
కంబుగ్రీవః = శంఖం వంటి కంఠం కలవాడు
మహాహనుః = బలిష్ఠమైన దవడలు కలవాడు




*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


श्लोकः - 9

बुद्धिमान्   नीतिमान  वाग्मी |
श्रीमाञ्छत्रुनिबर्हणः |
विपुलांसो  महाबाहुः |
कम्बुग्रीवो  महाहनुः ||


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

Meaning in English

(NOTE: From the slOkaH 8 until slOkaH 20, the virtues of Rama are described by Narada maharshi to Valmeeki maharshi)

He is intelligent, sagacious, eloquent, glorious and exterminator of enemies. He has broad shoulders, powerful arms, a neck shaped as a conch and strong jaw 


*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***


Word to word meaning (In the same order of occurrence in the slOkaH):

बुद्धिमान्   नीतिमान  वाग्मी |
श्रीमान्  शत्रुनिबर्हणः |
विपुलांसः   महाबाहुः |
कम्बुग्रीवः   महाहनुः ||


बुद्धिमान्   =  intelligent
नीतिमान  = having moral or prudent behaviour
वाग्मी = eloquent
श्रीमान्  = glorious
शत्रु-निबर्हणः = exterminator of enemies
विपुलांसः   = having broad shoulders
महाबाहुः = having powerful arms
कम्बुग्रीवः  =  having a neck shaped as a conch
महाहनुः = having strong jaw




*** *** *** *** *** *** ***
*** *** *** *** *** *** ***

To be continued....స్మర వారం వారం ...సంక్షేపరామాయణం - 10