27, మార్చి 2022, ఆదివారం

అంబుధి పొదికిట అంబుధి పొద్దులు (కార్పస్ క్రిస్టి కబుర్లు)


    కిందటి వారం అనుకోకుండా ఓ నాలుగు రోజులు కలిసొచ్చి కడలి అంచున నడిచే వీలు కుదిరింది. 

    అలా కలిసొచ్చే కాలానికి సముద్రపొడ్డున నడిచొచ్చే పొద్దులు దొరకడానికి పూర్వపు అంకం ఏంటంటే... 

    మార్చ్ 18న బుజ్జిజింక స్కూల్ ఆర్కెస్ట్రాతో యూరప్ వెళ్ళాడు. మార్చ్ 20న బయల్దేరి బద్రి టెక్సస్‌లో ఉన్న కార్పస్ క్రిస్టి అనే ఊరు వెళ్ళాల్సి వచ్చింది. 

    ఇక ఇంట్లో నేనొక్కదాన్నే ఉండడం ఎందుకని బద్రి తనతో పాటు నన్ను కూడా  కూడా  కార్పస్ క్రిస్టి  తీసుకెళ్లారు. 

    నాతో పాటే నా ఆఫీస్ లాప్‌టాపూ, సరంజామా కూడానూ. 

*******
*******

    అలా కిందటి ఆదివారం (3/20) బయల్దేరి వెళ్లినవాళ్లం మళ్లీ గురువారం (3/24) సాయంత్రానికి ఇంటికి తిరిగివచ్చాం. 

    కార్పస్ క్రిస్టిలో ఉన్న పుంజీడు రోజులూ - పగలు ఆఫీస్ పనితో ఎప్పట్లాగే ఎండ పొడ తగలకుండా గడిచిపోయాయి. 

    కానీ సాయంత్రాల్లో మాత్రం ఒకప్పటి సలిల్ చౌధరి మాటల్లో మురిపించిన "సాంఝ్ కీ దుల్హన్" సముద్రపు అంచుల్లో దృష్టమయ్యే అదృష్టం దక్కింది. 

    కాకపోతే వెంటనే ఫోటో తీయకపోవడం వల్ల కెంజాయ రంగులో ఆకాశంలో మెరిసిన ఆ సంజ-పెళ్లికూతురు నా కంటికి ఆనిన ఓ గురుతు గానే మిగిలిపోయింది. 

    ఆ గురుతుకి గుర్తుగా ఆ పాటలో నాకు నచ్చిన నాలుగు మాటలూ ఇక్కడ రాసుకుంటున్నా... 


("ఆనంద్" సినిమాలో సలిల్ చౌధరి రాసిన పాట)
కహీ దూర్ ... జబ్ దిన్ ధల్ జాయే... 
సాంఝ్ కీ దుల్హన్ బదన్ చురాయే... చుప్‌కే సే ఆయే... 
మేరే ఖయాలోం కే - ఆంగన్ మే - 
కోయీ సప్‌నోం  కే - దీప్ జలాయే... 


*******
*******

 
    ఆదివారం సాన్ ఆంటోనియో ఏర్‌పోర్ట్‌లో దిగి, రెంటల్ కార్ తీసుకుని  కార్పస్ క్రిస్టి  వెళ్తూ - దార్లో ఆగి భోజనం చేస్తున్నప్పుడే బద్రి చెప్పారు - కార్పస్ క్రిస్టి వెళ్తూనే ఒకవేళ కుదిరితే USS లెక్సింగ్‌టన్ మ్యూజియం చూద్దామని. 

    ఎందుకంటే - ఆదివారం తప్పితే మిగిలిన వర్కింగ్ డేస్‌లో మా ఇద్దరి ఆఫీసులు అయేటప్పటికి ఆలస్యం అయితే మేముండబోయే నాలుగు రోజుల్లో ఇక ఆ మ్యూజియం చూడడం పడదు - అందుకని!




USS (United States Ship) లెక్సింగ్‌టన్ 
(రెండో ప్రపంచ యుద్ధంలో ఫ్లైట్ కేరియర్‌గా పనిచేసిన పెద్ద యుద్ధనౌక)

    అనుకున్నట్టుగానే - భోంచేసిన వెంటనే కారులో బయల్దేరి సరాసరి USS లెక్సింగ్‌టన్ మ్యూజియం చేరేటప్పటికి సరిగ్గా సాయంత్రం నాలుగయ్యింది. 

    అక్కడ మ్యూజియం తెరిచుండేది ఐదుగంటల వరకే అని రాసున్న బోర్డ్ చూసి గబగబా టికెట్లు కొనుక్కుని లోపలికి వెళ్లాము. 

    అప్పుడే మ్యూజియంలో ఉన్న థియేటర్‌లో "ఏర్‌క్రాఫ్ట్ కేరియర్ - గార్డియన్ ఆఫ్ ద సీ" అనే ఓ ఇరవై ఆరు నిముషాల సినిమా మొదలవుతోందని తెలిసింది. ఆ సినిమా చూసి బయటికి వచ్చేటప్పటికి మాకు ఇంకా అరగంట సమయం మిగిలింది. 

    ఆ ఉన్న అరగంట లోనే ఆ యుద్ధనౌకలో ప్రయాణించేటప్పుడు అమెరికన్ సైనికులు వాడిన బంక్ బెడ్లు, ఆ తర్వాత నౌక పైకి వెళ్లి అక్కడ పార్క్ చేసి ఉన్న యుద్ధవిమానాలు చూసి ఐదు గంటల కల్లా బయటికి వచ్చేశాం. 

    లెక్సింగ్‌టన్ మ్యూజియం ఉన్న బీచ్ పేరు నార్త్ బీచ్. చుట్టూ ఉన్న సముద్రం "కార్పస్ క్రిస్టి బే". 

    ఆ యుద్ధనౌక వైపు వెళ్తుంటే కుడి పక్కన ఒక గట్టులా కనిపించింది. సముద్రం నీళ్లలో దాదాపు ఒక ముప్పాతిక మైలు దూరం సేతువులా కట్టి ఉన్న ఆ గట్టు  - ఒక fishing pier - అంటే చేపలు పట్టుకునే గట్టు. 

    బద్రి, నేను - ఇద్దరు మాత్రం పక్కపక్కన నడవగలిగే - ఆ గట్టు మీద నడుచుకుంటూ సముద్రం లోపలివెళ్లి వెనక్కి తిరిగి వచ్చాము. 

    అంత చిన్నగట్టు మీదే - పిల్లలతో సహా కొన్ని కుటుంబాలు కేంపింగ్ కుర్చీలు వేసుకుని కూర్చుని చేపలు పట్టుకుంటున్నారు. 

    అక్కణ్ణించి ఇవతలికి వచ్చి కాసేపు ఆ సముద్ర తీరం వెంబటే కాసేపు నడిచి - అక్కడ "కేర్ కేర్" మంటూ అరుస్తూ తిరుగుతున్న సముద్రపు పక్షులని చూసుకుంటూ - చీకటి పడుతుండగా భోంచేసి మా హోటల్ గదికి వెళ్లిపోయాం. 


*******
*******


    ఇక కార్పస్ క్రిస్టిలో ఉన్న నాలుగు రోజుల్లో - నేను చూసింతలో ...  నాకు అనిపించిందేంటంటే 

కడలి అలలది  - అద్దరి... 
ఆ దరి 
కదిలే కార్లది - ఇద్దరి... 
ఈ దారి 

కడలి దరికి - కార్ల దారికి 
నడుమనున్న కార్పస్ క్రిస్టి 
అనిపించె నాకు 
కడు బీదఱి 

*******
*******

    సోమవారం ఎక్కడికీ వెళ్ళలేదు. 

    ఆఫీసు వేళ మీరేటప్పటికి ఆచ్చి-వేళ కాస్తా  ఆకలి వేళ అయిపోయింది. 

    తొందరగా ఆమ్ తినేసి "అమ్మయ్య" అయిందనిపించాం. 

*******
*******



    మంగళవారం, బుధవారం కూడా ఒకే ప్రదేశానికి వెళ్ళాం. అది "కోల్ పార్క్ పియర్ (Cole Park Pier)". 

    ఆదివారం రోజు నార్త్ బీచ్‌లో మొదటి సారి నడిచిన దాని కంటే కొంచెం షోగ్గా ఉంది గానీ ఇది కూడా ఒక చేపలు పట్టే గట్టే. 




    సముద్రం లోపలి నడవడానికి ఒక రాంపూ, ఆ రాంప్ చివర్న గుండ్రంగా కట్టిన రెయిలింగ్ గోడలు, ఆ గోడల వెంబడి సిమెంటు దిమ్మెల మీద బిగించి వేసిన చెక్క కుర్చీలు ఉన్నాయి. 

    వాటిల్లో కూర్చుని బోల్డంత మంది బోల్డుబోల్డన్ని చేపలు పట్టుకుంటున్నారు. 

    మేమక్కడ ఉన్నప్పుడే ఒకతను ఎంత పెద్ద చేపను పట్టాడో! అంత దగ్గర్నుంచి అప్పుడే పట్టిన అంత పెద్దచేపను చూడడం నాకు అదే మొదటిసారి.

*******
*******

    ఈ కోల్ పార్క్ చేపలగట్టు నుంచి వెనక్కి తిరిగి వస్తుంటే రాంపుకి రెండు పక్కలా  ఉన్న రెయిలింగ్ మీదుగా కనిపిస్తున్న సముద్రపుటలలు నాతో పాటు నడిచొస్తున్నట్టనిపించాయి. 

    చిన్నప్పట్నుంచీ - ఎప్పుడు సముద్రాన్ని చూసినా అలలు ఎలా కనిపిస్తాయీ ?

    అక్కడెక్కడో - మింటిని తాకుదామని పైకి ఎగిసి - ఒక్కసారిగా విరిగి పడి - అందని మింటి కన్నా అందే మంటి మిన్న అనుకున్నట్టు - "పట్టుకో - పట్టుకో" అంటూ పరిగెత్తుకొస్తున్నట్టుండే అలలే కనిపిస్తాయి కదా! 

    కానీ - ఆ కోల్ పార్క్ చేపలగట్టు నుంచి ఒడ్డుకి నడిచొస్తుంటే - అప్పుడు మాత్రం - అప్పటి దాకా నేనెప్పుడూ చూడని తమాషా. 

    ఉప్పొంగుతున్న ఉప్పుసముద్రపుటలలు నాతో పాటుగా "నువ్వు ముందా - నేను ముందా?" అంటూ ఉరికురికి వస్తున్నట్టు - నేను రాంపు మీద కాక అలల మీద నడుస్తున్నట్టుగా - భలేగా అనిపించింది. 

*******
*******

    నా అడుగుల వెంట అలలలలుగా పరిగెట్టుకొచ్చిన ఉబ్బు-నీళ్ల సరదా నా కన్నులని ఇంకా మెరిపిస్తూనే ఉండగానే - నన్నింకా ఇంకా మురిపించే గమ్మత్తు ఒకటి ఒడ్డునున్న పార్కులో కనిపించింది. 




    పచ్చికలో వాలి - పక్కపక్కనే - పడుక్కుని కబుర్లు చెప్పుకుంటున్నట్టున్న రెండు చెట్లు నాకెంత నచ్చాయో!!



*******
*******

    అన్నట్టు - అంబుధి అంటే సంస్కృతంలో రెండర్థాలు ఉన్నాయండోయ్!

    అంబుధి - అంటే అంబు అంటే నీరు కలది - సముద్రం. 

    అంబుధి - అంటే నాలుగు అంకె కూడా. 

    అందుకే - ఇవాళ్టి నా కబుర్లకి "అంబుధి పొదికిట అంబుధి పొద్దులు" అని పేరెట్టుకున్నా. 

    అంటే - కడలి ముంగిట మూడున్నొక్క పూటలు - అని అర్థమన్నమాట...  

*******
*******





19, మార్చి 2022, శనివారం

త్వామనురజామి 2.0 - 1 - హమ్ సింఘాసన్ పర్ జా బైఠే ...జబ్ జబ్ కరే ఇరాదే...

దీనికి ముందు కబుర్లు  చదవాలంటే, ఒకసారి ఇక్కడికి వెళ్లి రండి: త్వామనురజామి - 52 - మళ్ళీ మొదలెడుతున్నా!

*******
*******

    ఇంతకు ముందు చెప్పినట్టే... అక్కడెక్కడో ఆగిన మా కథ  త్వామనురజామి - 50 - ఒకరికొకరం మేలి-సగం! ని మళ్ళీ మొదలెడుతున్నా. 


        కదిలిపోయిన కాలం - రాసేసిన పేజీలు 

        కదులుతున్న కాలం - పేర్చుకుంటున్న మాటలు'

        కలిపి కూర్చుకున్న - బ్రతుకు పుస్తకం 

        మా "త్వామనురజామి" వెర్షన్ 2

 త్వామనురజామి 2.0... 

        మళ్ళీ మొదలెడుతున్నా!


*******
*******


    జ్ఞాపకాలతో ఒక సులువుంది. అదేంటంటే ఎవరి గురుతుల లోకానికి వారికి వారే రాజూ, రాణీ. 

    ఆ గురుతుగద్దె ఎవరిదైతే  దాని మీద సర్వహక్కులూ కూడా వారివే. 

    క్షణక్షణానికి క్రితమైపోతున్న కాలంలో -  నా జ్ఞాపకాల పుస్తకాన్ని ఎప్పుడంటే అప్పుడు తెరిచి పెట్టుకుని - కావాలన్నప్పుడల్లా తలుచుకుని తలుచుకుని - ఆ గడచిపోయిన కాలాన్ని మళ్ళీ మళ్ళీ జీవించడం నాకెంతో ఇష్టమైన వ్యాపకం. 

    అలా తలచుకున్న ప్రతీ గతం - ఇదిగో ఇప్పుడే నా చుట్టుపక్కలే జరుగుతుండగా నేను చూస్తున్నానా అన్నట్టుగా నాకు తోచడం - కొన్నిసార్లు కనుల వరించే వరం, మరికొన్నిసార్లు కనుల కురిసే వర్షం. 

    కనులు మురిసే కలల వరమైనా, కనుల కురిసే కలవరపు వర్షమైనా - నా ప్రతి జ్ఞాపకం నాకు అపురూపం. 

    అలాంటి గుర్తుల్లో - ఇంకొంచెం గుర్తుగా రాసి పెట్టుకోవాలనిపించిన కబుర్లే నా ఈ త్వామనురజామి 2.0. 

    ఇదిగో ... ఇప్పుడే ... హమ్ సింఘాసన్ పర్ జా బైఠే ...జబ్ జబ్ కరే ఇరాదే... అని పాడుకుంటూ నా జ్ఞాపకాల సింహాసనం మీద కూర్చుని కబుర్లు  చెప్పబోతున్నా. 

    ఇలాంటి కబుర్లు  చెప్తున్నప్పుడల్లా  - పాడుకుంటున్న పాటలు కూడా మీతో పంచుకుంటా. ఆ పాటలేవో మీరు కనిపెట్టగలరా అని మీతో సరదా-సవాలు ఆడుకుంటా.  

    కబుర్లాడుకుంటూ, పాడుకుంటూ, ఆడుకుందామా?!

*******
*******





    
    హమ్మయ్య! పెళ్లయ్యింది. 

    కొంగుముడులతో పాటు చిటికెనవేళ్లు కూడా మెలివేసుకుని బద్రి, నేను మా అత్తగారి ఇంటి ముందు కారు దిగి గేటు దాటి లోపలికి వెళ్లాము. 

    అక్కడ గుమ్మానికి అడ్డంగా నించున్న పెళ్లివారందరూ పేర్లు చెప్తే కానీ లోపలికి రానివ్వమన్నారు. అప్పటికే బాగా అలసిపోయి ఉన్న నాకు ఇక ఆట్టే సాగదీయాలనిపించక "నేను, బదరీనారాయణ వచ్చాము" అని చెప్పేశాను. 

    పాపం! నేను చెప్పలేక సిగ్గు పడతాననుకున్న వాళ్ళందరూ కొంచెం ఉసూరుమన్నారు. 

    నేను మాత్రం ఏం చేయగలను? మెడ లాగేస్తున్న పూలజడ బరువు, దాంతో పాటు అసౌకర్యంగా ఉన్న మధుపర్కాల కట్టు. ఎప్పుడెప్పుడు కొంచెం మొహం కడుక్కుని ఫ్రెష్ అవుదామా అని ఉంది నాకు. 

    అన్నీ అనుకున్నట్టుగా అంత తొందరగా తెమిలితే చెప్పుకోవడానికేముంటాయి? 

    కొంగొత్త కోడలు గుమ్మం మీద పెట్టిన వడ్లమానికని తన్ని, కుడికాలుతో గడప దాటి అత్తవారింట్లోకి వచ్చే ఆనవాయితీ ఒకటి ఉంది కదా! ధాన్యం తెమ్మని పంపిస్తే గుంటూరులో అత్యుత్సాహులైన దుకాణాదారులెవరో నవధాన్యాలు పొట్లాలు కట్టి మరీ ఇచ్చారు. 

    మళ్ళీ ఎవరో హడావిడి పడి, పరుగులు పెట్టి మొత్తానికి ధాన్యం పట్టుకొచ్చారు. నేనంతకన్నా హడావిడిగా ఆ మానికని తన్నేసి ఇంట్లోకి పరిగెడుతున్నట్టుగానే వెళ్ళాను - నాతో పాటు కొంగుముడి పడ్డ బద్రిని కూడా నాతో పాటు లాక్కెళ్తున్నానన్న సంగతి మరచిపోయి. 

    కాకపోతే - మిన్ను విరిగి మీద పడ్డా - ఒకసారి దానికేసి చూసి మీద పడ్డ మిన్నుముక్కని "నువ్వు పొరపాటున నా మీద పడ్డట్టున్నావ్" అని బుజ్జగించి అవతలకి పంపించగల ఓర్పూ, ఓపికా ఉన్న బద్రిని నా విసురేంచేయగలదు? 

    "ఒక్క నిముషం, బుజ్జాయ్!" అని నా చెయ్యి పట్టి ఆపారు. ఇంతలో గురువుగారు వెంకన్న గారు మా కొంగుముడిని విప్పారు. 

    
*******
*******

    అలా అత్తవారింట్లో అడుగుపెట్టిన తర్వాత - ఆ మొదటి పదహారు రోజులు - అటు అత్తవారింట్లో, ఇటు అమ్మా వాళ్ళింట్లో - బద్రిని, నన్ను చూడడానికి వచ్చే స్నేహితులని కలవడంతో, కొందరితో బయటికి వెళ్లడంతో - ఇలా ఊపిరి సలపనీయని హడావుడితో గడిచిపోయాయి. 

    అన్నట్టు ఆ పదహారు రోజుల్లోనే ఏం జరిగిందంటే... 

    పెళ్ళైన వారం రోజులకో ఏమో - ఓ మధ్యాహ్నం పూట మా మరిది, ఆడపడుచు చెప్తున్న కబుర్లు వింటూ నవ్వుతున్న నాకు హఠాత్తుగా బాగా కడుపునొప్పి వచ్చింది. ఎంత అంటే ఏడుపు వచ్చేంత. బద్రి కంగారు పడి అక్కడ దగ్గర్లోనే ఉన్న ఒక డాక్టరు గారి దగ్గరికి తీసుకెళ్ళారు. 

    ఆ డాక్టర్ నా పొట్ట మీద ఓ పదిసార్లు నొక్కి, నొసలు చిట్లించి - ఉన్నపళంగా వెళ్ళి ఎక్స్‌రే తీసుకురండి, పిల్లలూ!" అని మమ్మల్ని తరిమారు. 

    అమ్మో! ఏమయిపోయిందో అనుకుంటూ వెళ్ళి ఆ మిట్టమధ్యాహ్నపు ఎండలో వెళ్ళి ఎక్స్‌రే తీయించుకుని వచ్చాము. 

    అది చూస్తూనే ఆ డాక్టరు గారు పెదవి విరిచి "లాభం లేదు. అపెండిక్స్ పేగుల మధ్యలో చిక్కుకుపోయింది. ఏ నిముషమన్నా ఫెఠేల్మని ఫేలిఫోతుంది. ఫాఫం! ఈ మధ్యే ఫెళ్ళి ఛేసుకున్నట్టున్నావ్. ఫైకెళ్ళిఫోతావ్" అని గాఠిగా చేతులెత్తేసినట్టు చెప్పేశారు. 

    అది వింటూనే ఏడుపు మొదలెట్టిన నన్నో చేత్తో పట్టుకుని - "మరిప్పుడేం చెయ్యాలి, డాక్టర్?" అని అడిగిన బద్రికి ఆయనిచ్చిన సమాధానం "ఇంటికెళ్ళి మీ పెద్దవాళ్ళని పట్టుకురండి. రేపు పొట్ట కోసేసి పేగుల చిక్కులు తీసేసి అపెండిక్సుని రక్షించేస్తా" 

*******
*******

    ఇంకేముంది?! 

    ఇద్దరం నాలుగడుగులు వేస్తే నట్టింట్లో ఉన్నట్టుండే ఇంటికి వెళ్ళడానికి రిక్షా మాట్లాడారు బద్రి. అందులోకి నన్ను ఎంతో పదిలంగా పట్టుకుని ఎక్కించారు. 

    అప్పటికే నాకు చెప్పలేనంత నీరసం వచ్చేసింది. 

    "ఇంకేముంది - నేనిక బతకనేమో!" అనుకుని కళ్ళు మూసుకుని "అంతా భ్రాంతి యేనా? జీవితాన వెలుగింతేనా?" అని మనసులో పాడుకుంటున్నట్టు వెక్కివెక్కి ఏడుస్తూ  - బద్రి భుజమ్మీద తల పెట్టుకుని - రోడ్డు మీద వచ్చే ప్రతి గతుకు దగ్గర నా పొట్టలో అపెండిక్స్ చుట్టూ పేగులు స్వెట్టర్లు అల్లేస్తున్నట్టు ఊహించుకుంటూ - ఆ నాలుగడుగుల దూరం నాలుగొందల మైళ్ళలా ఫీలైపోతూ మొత్తానికి ఇంటి దగ్గర దిగాము. 

    ఇక అప్పుడు చూడాలి నా పరిస్థితి. 

    నడిస్తే నలిగిపోతానన్నట్టు అడుగులో అడుగేసుకుంటూ లోపలికి వెళ్ళిన నన్ను చూసి - నా వెనకాలే వచ్చిన బద్రి "డాక్టరేమన్నారంటే..." అని చెప్పిన మాటలు విని - మా అత్తగారు ఎంత కంగారు పడిపోయారో!

    అందులోనూ మేము డాక్టర్ దగ్గరికి వెళ్ళే సమయానికి వంట కాలేదని భోజనం చెయ్యలేదు. 

    మా అత్తగారికి అది గుర్తొచ్చి వెంటనే ఒక గిన్నెలో మెత్తగా పెరుగు అన్నం కలుపుకొచ్చి "వద్దు-వద్దు" అంటూ ఏడుస్తున్న నా నోట్లో "తినమ్మాయ్! కడుపులో చల్లగా వుంటుంది" అని "పెళ్ళై వారం కూడా కాలేదు. ఇలా అయిందేంట్రా" అని ఆవిడ కూడా ఏడుస్తూ  - మొత్తానికి అత్తాకోడళ్ళమిద్దరమూ ఒక విషాదభరిత వినోదాన్ని సృష్టించాము. 

*******
*******

    ఈలోగా విషయం తెలిసి అమ్మా-నాన్న వచ్చారు. 

    ఎంత పెద్ద విషయాన్నైనా మహ తేలిగ్గా కొట్టి పడేసే నాన్న - వస్తూనే - ఏడుస్తున్న నన్ను చూసి "ప్రతిదానికీ అలా కంగారు పడకూడదు. రేపు కదా ఈ డాక్టర్ ఆపరేషన్ చేస్తానన్నదీ. ఈ లోగా ఇవాళ సాయంత్రం మన శిష్టా బాలకామేశ్వర్రావు గారి తమ్ముడు డాక్టర్ శిష్టా విశ్వనాథ్ దగ్గరికోసారి వెళ్ళిరండి - అలా సర్దాగా రిక్షా ఎక్కి వెళ్ళి. ఆయన కూడా ఏమంటారో చూసి అప్పుడేం చెయ్యాలో ఆలోచిద్దాం" అన్నారు. 

    నాన్న చెప్పినట్టే ఆ రోజు సాయంత్రం బద్రి నన్ను రిక్షాలో డాక్టర్ విశ్వనాథ్ దగ్గరికి తీసుకెళ్ళారు. 

    ఆ రిక్షాలో వెళ్తున్నంతసేపూ నాకు నా పొట్టలో పేగులు  మెలికల ముగ్గులు వేసేసుకుంటున్న ఫీలింగ్. నాకేదో అయిపోతున్నట్టు  పొట్ట మీద కుడివేపు చెయ్యి గట్టిగా అదిమిపెట్టుకుని గతుకులు వచ్చినప్పుడల్లా రిక్షా ఎగరకపోయినా నేనే సీటు మీంచి ఒకసారి పైకి ఎగిరి కూర్చుంటూ మొత్తానికి చేరాల్సిన గమ్యస్థానం చేరాం.

    డాక్టర్ విశ్వనాథ్ నా పల్సూ - పొట్టా చూసి - "అబ్బే! ఇది అపెండిసైటిస్సే కాదు" అనేశారు. 

    నాకేమో బోల్డంత అనుమానం - ఈయన అసలు పొట్టే నొక్కి చూడట్లేదు అని.

    అందుకే గబగబా - "అంకుల్! ఆ డాక్టరు గారు నొక్కితే నాకెంత పొట్ట నొప్పి వచ్చిందో తెలుసాండీ?" అన్నా - అంటే మీరు సరిగ్గా టెస్ట్ చెయ్యట్లేదేమోనన్న నా అనుమానం ఆయనకి బాగా అర్థం అవ్వాలని.

    వెంటనే డాక్టరంకుల్ "మరి అలా నొక్కకపోతే నీకు నొప్పి ఎలా వేస్తుంది? ఆయనకి అపెండెక్టమీ చేసే అవకాశం ఎలా వస్తుంది. ఆయనసలే అపెండెక్టమీ స్పెషలిస్టు. అక్కర్లేనిదే కదా అని కోసి పారేస్తూ ఉంటాడు. జెలూసిల్ ఇస్తా. ఇంటికెళ్ళి తాగేసెయ్. రేప్పొద్దున్నకల్లా తగ్గిపోతుంది" అన్నారు. 

    "మరి నాకు అసలు కడుపు నొప్పి ఎందుకు వచ్చింది?" మళ్ళీ నా అనుమాన-స్వగతం. 

    "ఏముందీ! పెళ్ళిభోజనం బాగా చేసుంటావ్. అందుకొచ్చుంటుంది. అసలది అపెండిసైటిస్సే అయితే నువ్విలా రిక్షా ఎక్కి రాగలిగే దానివే కాదు. ఇక ఏమీ ఆలోచించకుండా ఇంటికెళ్ళిపో" అనేశారు డాక్టర్ విశ్వనాథ్ గారు. 

*******
*******


    ఇహ అక్కణ్ణించి ఇంటికి వస్తున్నప్పుడు మేమెక్కిన రిక్షా గాలిలో ఎగురుతున్న పడవలా తేలిగ్గా చులాగ్గా పరిగెడుతున్నట్టనిపించింది మా గుంటూరు రోడ్ల మీద. 

    మధ్యలో ఒక చోట రిక్షా ఆపి తనకిష్టమైన ఆకుసంపెంగ పూలు రెండు నాకు కొనిచ్చారు. 

    ఆ సంపెంగ పూల వాసన ఇప్పటికీ నా ముక్కుపుడక అంచున నిలిచి ఉన్నట్టనిపిస్తూ ఉంటుంది. 
    
*******
*******

    ఈ రోజుకి ఇక్కడ ఆపుతాను కబుర్లు. 

    వచ్చేమాటు మరిన్ని కబుర్లు నేను మోసుకొచ్చేలోగా "హమ్ సింఘాసన్ పర్ జా బైఠే ...జబ్ జబ్ కరే ఇరాదే... " అన్న మాటలు ఏ పాట లోనివో పట్టి నాకు చెప్పండేం?!


*******
*******
    
<<... మళ్ళీ 19 కి ఇంకొన్ని కబుర్లు>>



    

12, మార్చి 2022, శనివారం

మళ్లీ మొదలయింది - 2 - సంభాషణాంతః-శాటికా-న్యాయం

ఇంతకు ముందు ఏం చెప్పానంటే: మళ్ళీ మొదలయింది - 1 - అహమపి some సమ్భాషణం కృతవతీ...

    ఇంతకు ముందు చెప్పాను కదా - నా కాలేజ్ రోజుల్లోని సంస్కృతం "రామః - రామౌ - రామాః; హే రామ! - హే రామౌ! - హే రామాః!" అన్న రామ-శబ్దం దగ్గరే ఆగిపోయి అంతవరకే గుర్తుంది - అని. 

    అక్కడి నుంచి ఇవాళ్టి రోజు నాకంటూ ఒక "సంభాషణాంతః-శాటికా-న్యాయం!" ఉందీ అని చెప్పగలిగే వరకు జరిగిన నా సంస్కృత-ప్రస్థానం గురించినవే ఈ రోజు కబుర్లు. 

*******
*******

    అనగనగా... కోవిడ్-పూర్వం 2018వ సంవత్సరంలో... 

    అత్యుత్సాహంగా నేనే చేరానో - లేదా చేర్చబడ్డానో గుర్తులేని - శతకోటి వాట్సాప్ గ్రూపుల్లో ఒకానొక గ్రూపులో హైద్రాబాదు నుంచి ఎవరో పెద్దాయన ఉచితంగా ఈమెయిల్ ద్వారా సంస్కృతం నేర్పిస్తారు అన్న సందేశం ఒకటి చూశాను.

    ఎప్పట్నుంచో సంస్కృతం నేర్చుకోవాలీ అనుకుంటున్న నాకప్పుడది మహా సమయోచితంగా, సముచితంగా అనిపించి వెంటనే ఆ పెద్దాయనకి ఈమెయిల్ ఇచ్చాను - నాకు సంస్కృతం నేర్చుకోవాలని ఆసక్తిగా ఉంది, మీ ఈమెయిల్-స్కూల్లో చేరాలంటే ఏం చెయ్యాలీ అని అడుగుతూ. 

    దానికి బదులుగా వారడిగిన ఆవేదన పత్రంలో నా పుట్టుపూర్వోత్తరాలు, పూర్వ విద్యాభ్యాస, ప్రస్తుత ఉద్యోగ వివరాలు - నా ఛాయాచిత్రసహితంగా సమర్పించి ఆ ఈమెయిల్-బడిలో చేరాను. కాకపోతే అది ఎక్కువకాలం సాగలేదు. 

    ఆ విధంగా ... కోవిడ్-శకం 2020వ సంవత్సరం ఏప్రిల్ నెలలో... 

    నేను పంపించిన హోంవర్క్ ఈమెయిల్ - అందలేదనో, అందినా చదవడం కుదరలేదనో నన్ను ఆ ఈమెయిల్-బడి లోంచి బయటికి పంపించేశారు. "ఎందుకు-ఏమిటి" అని అడిగి ఆ పెద్దాయన్ని ఇబ్బంది పెట్టడం ఇష్టం లేక ఆ బడి మానేశా. 

*******
*******



    ఇంతలో .... మా ఎంసీఏ అమ్మాయిల గ్రూపులో రాధిక అని నా జూనియర్ ఒక రోజు సంస్కృతభారతి వారి "సమ్భాషణతః శాస్త్రపర్యంతమ్" అనే నాలుగు సెమిస్టర్ల కోర్స్ ఒకటి మొదలవుతోందని, ఆసక్తి ఉన్నవారు చేరండని ఒక సందేశం పంపింది. 

    అది చూసీ చూడగానే - ఒక్క నిముషం కూడా ఆలోచించకుండా ఆ కోర్సులో చేరాను. 

    అలా  కోవిడ్-శకం 2021వ సంవత్సరం సెప్టెంబర్ నెలలో నా మొదటి షణ్మాస్య (సెమిస్టర్) - సంస్కృత సమ్భాషణ - పాఠాలు మొదలయ్యాయి. 

*******
*******

    ప్రతి సోమవారం రాత్రి పది గంటల నుంచి పదకొండున్నర వరకు - అంటే వారానికి గంటన్నర సేపు నా సంస్కృతపాఠం జరుగుతుంది. 

    ఆ సోమవారం రోజు నేర్చుకున్న విషయాల మీద గృహకార్యం (హోంవర్క్) శుక్రవారం లోగా పూర్తి చేయాలి. మొదటి ఆరునెలలు నేర్పబడే విషయం "సమ్భాషణ" కాబట్టి గృహకార్యం కూడా రికార్డు చేసి ఆడియో ఫైల్‌లా సబ్మిట్ చేయాలి. మొత్తమ్మీద వారానికి దాదాపు మూడు గంటల చదువు. 

    క్రమం తప్పకుండా క్లాసుకి హాజరైతే మార్కులు, గడువు మించకుండా హోమ్ వర్క్ చేస్తే మార్కులు. సెమిస్టర్ చివర్లో ఓ మౌఖిక పరీక్షకి మార్కులు, ఇంకో గూగుల్ ఫార్మ్ పరీక్షకి మార్కులు - ఇవన్నీ చేసి పాస్ ఐతేనే తర్వాతి సెమిస్టర్‌లో కొనసాగే అవకాశం - ఇలాంటి నిబంధనలతో మొదలైంది నా సంస్కృత విద్య. 

*******
*******

సంస్కృతం బళ్ళో - నేర్చుకోవడానికి కూర్చున్న నా బుద్ధికి రూపమిస్తే - నాకు ఇలా ఆనింది :)



*******
*******


    మొట్టమొదటి క్లాసులో తెలుసుకున్న విషయమేంటంటే - సంస్కృతంలో ప్రతి నామవాచకపదాన్ని  - పుంలింగ, స్త్రీలింగ, నపుంసకలింగాలుగా వర్గీకరిస్తారని. 

    సాధారణంగా అః-కారాంత పదాలు పుంలింగ శబ్దాలు. 
    ఉదాహరణకి- చషకః (కప్పు), చమసః (చెంచా),  వృక్షః (చెట్టు), స్యూతః (సంచీ), శునకః (కుక్క). 

    ఆ-కారాంత, ఈకారాంత పదాలు స్త్రీలింగ శబ్దాలు.
    ఉదాహరణకి: కూపీ (నీళ్ళ సీసా), అంకనీ (పెన్సిల్), లేఖనీ (కలం), సఖీ (స్నేహితురాలు). 

    "మ్" అని అంతమయ్యే పదాలన్నీ నపుంసకలింగ శబ్దాలు.
    ఉదాహరణకి: పుస్తకమ్ (పుస్తకం), మిత్రమ్ (స్నేహితుడు), పుష్పమ్ (పువ్వు), పృథుకమ్ (అటుకులు). 

    ఇది వినగానే నాకు హిందీ, స్పానిష్ భాషల్లో కూడా ఇలాంటి వర్గీకరణ వుంటుందని గొర్తుకొచ్చింది. 

*******
*******

    నే నేర్చుకున్న అన్ని సంస్కృత పదాల్లోకి ఓ మూడు మాటల గురించి మాత్రం ఇక్కడ తలుచుకుంటున్నాను.

*******
*******

    మొదటి మాట:  ఈకారాంత స్త్రీలింగ శబ్దం - అనిలచుల్లీ. 

    మొదటిసారి స్త్రీలింగ శబ్దాల్లో "అనిలచుల్లీ" అని విన్నప్పుడు అర్థం ఏంటో తెలుసుకోవాలనిపించి అర్థం ఏంటీ అని అడిగిన నాకు మా టీచర్ చెప్పిన సమాధానం "స్టవ్" అని. 

    అది వింటూనే నాకొక సందేహం " అదేంటి - అది సరి కాదేమో కదా? అనలం అంటే నిప్పు కదా. అనిలుడంటే వాయువు కదా? మరి పొయ్యిని అనలచుల్లీ అనాలేమో కదా?" అని. 

    నేనలా అడగ్గానే మా టీచర్ కూడా ఒక నిముషంలో ఆలోచించి "మీరడిగింది సబబు గానే ఉంది. తర్వాత చెక్ చేసి వచ్చే వారం క్లాసులో మీకు సమాధానం చెప్తాను" అన్నారు. 

    ఇంతలో స్క్రీన్ కేసి చూసిన నాకు "అనిలచుల్లీ" అన్న పదం కింద ఒక గాస్ స్టవ్ బొమ్మ కనిపించింది. 

    నేను వెంటనే "నాకు సమాధానం దొరికిందండి. అనిలచుల్లీ అంటే గాస్ స్టవ్. గాస్ అంటే వాయువే కదా. అర్థం సరిపోయింది" అనగానే మా అధ్యాపికా "అమ్మయ్య" అని ఊపిరి పీల్చుకున్నట్టనిపించిది నాకు. 

    అప్పుడే అనుకున్నాను నాకేమైనా సందేహాలుంటే విడిగా ఏ గూగుల్ చేసుకునో తీర్చుకోవాలి కానీ క్లాసులో హఠాత్తుగా అడిగి ఇబ్బంది పెట్టకూడదని. 

    అప్పుడే సంస్కృత "చుల్లీ" కి హిందీ "చూల్హా" చెల్లి అయుంటుంది అనిపించింది. 

    దాంతో పాటే ఒక బుల్లి-కపితని అల్లాలనిపించింది - అప్పుడెప్పుడో చిన్నప్పటి రోజుల్లో లాగా... 
 
ఆయేగా... ఆయేగా... దూల్హా 
ఆకే... సంభాలేగా చూల్హా 

*******
*******

    ఇక రెండో మాట: అకారాంత పుంలింగ శబ్దం - చషకః. 

నీళ్లు తాగే గ్లాసూ - చషకః; 
పాలు తాగే కప్పూ - చషకః; 
ఆ మాటకొస్తే పానకం తాగే దొప్ప కూడా - చషకః. 

    నాకు మాత్రం ఈ మాట వినగానే మొట్టమొదట గుర్తుకొచ్చింది మాత్రం రఫీ సాబ్ మత్తుగా-గమ్మత్తుగా పాడిన"ఛల్‌కా యే జామ్" పాట. ఎప్పుడో తొందర్లోనే ఈ పాట గురించి రాసుకోవాలి. 

*******
*******

    ముచ్చటైన మూడో మాట: ఈకారాంత స్త్రీలింగ శబ్దం - (సమ)దర్వీ. 

    క్లాసులో నేర్చుకున్న మాట "దర్వీ" మాత్రమే. 

    దర్వీ అంటే గరిట. అదంత గ్లామరస్ మాటేమీ కాదు. 

    కాకపోతే తర్వాతెప్పుడో యూట్యూబ్‌లో సంస్కృతం వీడియో ఏదో చూస్తుంటే అక్కడ అట్లకాడని "సమదర్వీ" అంటుంటే విని - వెంటనే "భలే! దర్వీ అంటే ఒక పక్క లోతుగా వుండే గరిట, అదే సమదర్వీ అంటే రెండుపక్కలా సమంగా వుండే అట్లకాడ" అని అదేదో నేనే కనిపెట్టినట్టు  తెగ మురిసిపోయాను. 

*******
*******

    నిజం చెప్పాలంటే సంస్కృతం నేర్చుకోవడం మొదలు పెట్టాక నాకు తెలుగు ఎంత రాదో తెలిసొచ్చింది. అందుకే యూట్యూబ్‌లో కూర్మాచారులు గారని ఒక తెలుగు ఆచార్యులవారు బోధింఛే తెలుగు పాఠాలు కూడా నేర్చుకోవడం మొదలు పెట్టాను. 

    కూర్మాచార్యులవారి యూట్యూబ్ చానెల్: తెలుగు సర్వస్వం 

    అన్నట్టు సిలికాన్-అంధ్రా వారి తెలుగు ఎమ్మే చేద్దామని వారినీ సంప్రదించి - నాకు ప్రియమైన తెలుగు నేర్చుకోవడానికి రుసుము సరసంగా కాక మరీ "ప్రియంగా" వుందని విరమించుకున్నాను. 

*******
*******

    ఇక నా సంస్కృత దూరవిద్యలో ఒక ఆసక్తికరమైన విషయం ఏంటంటే - సంభాషణ. 

    ఇద్దరో, ముగ్గురో, నలుగురో - కుదిరినంత మంది ఒక జట్టుగా కనీసం ఒక ఐదు నిముషాలు సంస్కృతంలో మాట్లాడగలగాలి. 

    నాకేమో మొదట్లో ఎవరితోనూ కలిసి సంభాషణ అభ్యాసం చేయడానికి కుదరలేదు. 

    అందుకే నా మొదటి సంభాషణ అసైన్‌మెంట్‌కి - బెంగళూరులో ఉన్న నా ఫ్రెండ్ అపర్ణతో ఫోన్లో మాట్లాడుతున్నట్టు ఒక సంభాషణ రాసుకుని - కుడి చెవి మీద చెయ్యి పెట్టుకున్నప్పుడు నాలాగా, ఎడమ చెవి మీద చెయ్యి పెట్టుకున్నప్పుడు అపర్ణ లాగా మాట్లాడుతూ - అభినయించాను. 

    రెండోసారి నాకు ఇచ్చిన  అసైన్‌మెంట్ - లోకయాన సంభాషణ - అంటే - బస్సులో సంభాషణ. 

    దాని కోసం సంభాషణ అయితే రాసుకున్నాను - కానీ ఎవరైనా పార్ట్‌నర్‌తో చేస్తే బావుంటుంది అనుకుని మా క్లాసులో ఉన్న స్వాతి అనే అమ్మాయిని అడిగితే తను నేను రాసిన సంభాషణ చూసి - నాతో కలిసి మాట్లాడడానికి ఒప్పుకుంది. 

    అదే ఇంతకు ముందు పోస్ట్‌లో పెట్టిన సంభాషణ. 

    అలా అనుకోకుండా స్వాతి-నేను సంస్కృతం ద్వారా స్నేహితులమయ్యాము. 

    ఆ బస్సులో సంభాషణలో నాకు ఇష్టమైన చీరల (శాటికాః) ప్రసక్తి కూడా వుంటుంది. 

    ఎంత బస్సులో మాటలైతే మాత్రం మరీ బస్సు స్టాపుల గురించి, టికెట్ల రేట్ల గురించే మాట్లాడుకోం కదా! పక్కనే కూర్చున్న వాళ్ళు కట్టుకున్న చీర నచ్చితే అడుగుతాం కదా! 

    చిన్నప్పుడు చదువుకున్న "ఆవు మీద వ్యాసం" ఉదాహరణ స్వాతికి చెప్పి దేని గురించి మాట్లాడమన్నా ఎలాగోలా అందులోకి నాకు ఇష్టమైన చీరల ప్రసక్తి తేనే తెస్తానని చెప్పుకుని ఇద్దరం నవ్వుకున్నాం. 

    అద్దీ...  నేనే కనిపెట్టుకున్న "సంభాషణాంతః-శాటికా-న్యాయం" !


*******
*******



 <<ఈ రోజుకి ఇక్కడ ఆపుతున్నా... మిగిలిన కబుర్లు  ఇంకో మారు.... >>