గజిబిజి-జిగిబిగి

ఏమీ తోచట్లేదు - తోచీ తోచనమ్మ - తనకి తానే - తనతో తనే -  చే(వే)సుకున్న భేటీ ఇది.

ఇదెలాంటిదంటే - చిన్నప్పుడు జ్వరం వచ్చిందని బడి మానేసిన రోజు - అందరూ బడికెళ్లిపోతే - తోచక ఒక్కదాన్నే రెండు పక్కలా నేనే అయి కేరమ్ బోర్డు ఆడుకున్నట్లు.

"హలో - నిన్నుఇంటర్వ్యూ చేయాలని వచ్చాను"

"అలాక్కానీయ్ మరి"


"నీ  పేరేంటి?"

"అది తెలీకుండా నేనెవరినని ఇంటర్వ్యూ చేద్దామని?"

"పాయింటే  - సరే అదొదిలేయ్ - ఇంతకీ  నువ్వేం చేస్తుంటావు?"

"మూడు పూట్లా భోజనం"

"అది కాక - ఉద్యోగం లాంటిదేమన్నా ...?"

"ఆ ... లేకేం - కోటి విద్యల్లో ఒకటి"

"తర్వాత?"

"తర్వాతంటే?"

"అదే - భోజనమయ్యాక, ఉద్యోగం నుంచి విడుపు దొరికాక ?"

"నిద్దరోతా"

"మరి ఖాళీ సమయాల్లో ?"

"ఏ ఖాళీ? ఎలాంటి ఖాళీ?"

"అందులో రకాలున్నాయా?"

"మరుండవా?"

"ఒకట్రెండు రకాలేవో చెప్పు- మచ్చుకి... "

"తిన్నాక కంచం ఖాళీ  - లేచాక మంచం ఖాళీ "

"అబ్బే అది కాదు - నీ  పనంతా అయ్యాక వుండే ఖాళీగా వుండే సమయంలో ఏం చేస్తావు ?"

"ఏమయినా చేస్తే అది ఖాళీ ఎలా అవుతుంది?"

"అది కాదు బాబోయ్ - హాబీలు గట్రా ఏమన్నా ఉన్నాయా అని"

"నాకసలే బో.... ల్డన్ని హాబీలున్నాయి కానీ ఈ గట్రా అంటే ఏంటి?"

"మన తెలుగు ఎట్సెట్రా అనుకో - ఇంక ఎదురడక్క గబగబా నీ హాబీలేంటో చెప్పు"

"సరే... విను  .... నా హాబీలు ఇవీ :

కబుర్లు చెప్పుట - వింటే ఎవరికైనా - ఎవరూ లేకపోతే నాతో నేనే 

పాటలు పాడుట - వినడానికి ఎవరున్నా - ఎవరూ లేకపోతే నాకై నేనే 

సినిమాలు చూచుట -  వద్దని war చేసే మా వారికి చూపెట్టుట

జంతికలు నవులుట - నవలలు చదువుట 

నూజీళ్లు చప్పరించుట - పజిళ్లగళ్లు నింపుట 

ముగ్గులు వేయుట - రగ్గులు నేయుట-చూచుట 

ఫ్రెండ్షిప్పుచేయుట - వర్షిప్పు చేసిన చూచుట 

పెడర్థాలని న-స్మరించుట - గూడార్థాలని పరిష్కరించుట 

ఏదో చెయ్యాలనుకొనుట - ఆ ఏదో కాక ఇంకేదో చేయుట"

"బావుంది - బావుంది - అన్నీ అర్థమయ్యాయి - ఒక్ఖ గూడార్థం తప్ప"

"అర్థమయితే అది గూఢమెందుకవుతుంది? అది ఎలా మొదలెట్టాలో తెలీకే కదా - ఈ ఉపోద్ఘాతమంతా!"

"ఇదీ అర్థం కాలేదు"

"మరేం లేదు ! ఒక నెలో , నెలన్నర క్రితమో - అపర్ణతో అన్నానా?! - cryptoquip ఎలా చేయాలో చెప్తానని - ఈరోజు దాకా పడనేలేదు - ఇవాళ ఎలాగైనా అది పూర్తి చేద్దామని"

"బడాయి కాకపోతే - ఆ ఫోన్ లో మాట్లాడేటప్పుడు చెప్పొచ్చుగా?"

"అదే నీతో లడాయి నాకు - పట్టుమని ఒక పావుగంట నిలకడగా మాట్లాడడానికి దొరకదు - ఇంక  cryptoquip కి టైమెక్కడ ?"

"సరే - మొదలెట్టు - నేనూ వింటాను"

"కింద ఒక రెండు ఉదాహరణలు ఇస్తున్నాను చూడు - మరి "

(1) 

(2)

"ఏమీ అర్థం కాలేదు - వీట్నేం చెయ్యాలి?"

"చూస్తూ కూర్చోవాలి - అవి నీకూ నాకూ కాదు. అసలీ cryptoquip ని ఎలా పరిష్కరించాలో నేను చూపించాక నీకు చేతైతే - అప్పుడు చెప్పాలి"

"సరే - ముందు చెప్పు మరి"

"కొంచెం ఇంగ్లీషు ఎక్కువ దొర్లుతుంది మరి"

"దొరలనీకు దొరలభాష 
 తెలుగులో బ్లాగూ - నువ్వు తెలుగులో బ్లాగూ 
తెలుగులోనే రాసుకోవా
తెలుగుదీ బ్లాగు - మన తెలుగుదీ బ్లాగు - 
ఇది దేనికి పేరడీ చెప్పుకో చూద్దాం!"

"నీ పేరడీలింక ఆపి ఒక అరగంట నా పద-గారడీ చూడు. అసలు cryptoquip అంటే ఏంటంటే ఒక పెద్ద వాక్యాన్ని ఒక రహస్య సంకేతంలా రాసి దానికొక అక్షరం మాత్రం సూచన (హింట్) గా ఇస్తారన్నమాట.

అంటే ఇలా :

JV  VCEEI  DHBVABPHB  SGBTHI  SGR  OHBTHR  JE  G  PJZJKGBI  PHRJQGZ  CEJK,  VAZNO  QACZR'TH  QGZZHR  SJP  QABDOPGE  NABPGE.

                                                          CLUE: E = N

ముందుగా అసలు ఏమేమి గమనించాలో చూద్దాం.

1. అది ఎలాంటి వాక్యమో చూడాలి - simple vs. complex, statement vs. question etc.,
2. విరామ చిహ్నాలు (punctuation marks)  ఎక్కడ ఉన్నాయో, ఎన్ని ఉన్నాయో చూడాలి.
3. Apostrophe వుందా, వుంటే ఎక్కడ వుంది? 
4. ఏకాక్షర పదాలు వున్నాయా (అంటే I , A  లాంటివి)?
5. తరచుగా వాడే రెండక్షరాల పదాలు వున్నాయా? - వుంటే అవి వీటిలో ఒకటి అయి వుండొచ్చు - AN, AS, BE, DO, GO, HE, IN, IS, ME, NO, OF, ON, SO, TO.
6. తరచుగా వాడే మూడక్షరాల  పదాలు వున్నాయా? - వుంటే అవి వీటిలో ఒకటి అయి వుండొచ్చు-THE, AND etc.,
7. ఒకే అక్షరం రెండు సార్లు వచ్చే పదాలు వున్నాయా? 
8. ఒక మాట:  ఈ Cryptoquip ఉదాహరణలన్నీ American English మీద ఆధారపడి వున్నాయి. అందుకని ఇలాంటి తేడాలు గుర్తుంచుకోవాలి: colour = color ; neighbour = neighbor ; speciality = specialty etc.,

ఇలాంటి కొన్ని ప్రాథమిక వాక్య / పద నిర్మాణ సూత్రాల ఆధారంగా ఇచ్చిన సంకేత వాక్య నిర్మాణాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి ప్రయత్నించాలి.

కింద బొమ్మలోని ఉదాహరణ వాక్యాన్ని వివరించడానికి వీలుగా ప్రతీ పదానికి కింద అంకెలు వేస్తున్నాను - చూడు - ఈ వాక్యంలో  మొత్తం 17 పదాలు వున్నాయి.

ఇచ్చిన ఆధారాన్ని బట్టి ఆ సంకేత వాక్యంలో E వున్న చోటల్లా N రాసుకోవాలి.
తర్వాత జాగ్రత్తగా చూడు - 13వ పదంలో రెండక్షరాల apostrpophe contraction వుంది.
ఇంగ్లీషులో రెండక్షరాల apostrophe కంట్రాక్షన్లు రెండే వున్నాయి:

అందులో ఒకటి -  ' RE = ARE

ఇంకొకటి  - ' VE = HAVE 

ఈ రూలు ప్రకారం : QACZR' TH లో H తప్పనిసరిగా E అయివుండాలి. 

ఇప్పుడు మన దగ్గర రెండు క్లూలు వున్నాయి:  

1. E = N 
2. H = E

కింద బొమ్మలో అదే రాసుకున్నాం.

ఈ ఉదాహరణ వాక్యం ఒక complex sentence - ఎందుకంటే ఇది 11 వ పదం (CEJK ) తర్వాత ఒక కామా (,) తో విడగొట్టబడిన రెండు భాగాలున్న ఒక పెద్ద వాక్యం.

వాక్యంలో మొదటి పదంలో రెండు అక్షరాలున్నాయి (JV ).
అది AS కావొచ్చు - లేదా IF అయ్యుండొచ్చు.
నేను ప్రస్తుతానికి అది IF అనుకుంటున్నాను.
(గమనిక: Cryptoquip మొదటిసారిగా పరిష్కరిస్తున్నప్పుడు పెన్సిల్ వాడితే అనుకున్నది తప్పు అయితే దిద్దుకునే అవకాశం ఉంటుంది.)

దీనితో మనకి ఇంకో రెండు అక్షరాలు దొరికాయి - ఇంతకు ముందు తెలిసిన రెండక్షరాలతో కలిపి మొత్తం నాలుగు అక్షరాలు తెలిసిపోయాయి. .

     3.  J  = I 
     4.  V = F

ఇవి కూడా రాసేసుకున్నాం.

ఇప్పుడు వాక్యంలోని రెండో పదం చూస్తే : VCEEI = F -NN - (V =F ; E = N అని మనకు తెలుసు కాబట్టి ). 

తెలిసిన అక్షరాలని బట్టి మిగిలిన ఖాళీలని FUNNY అని పూరించడం తేలిక - కదా!?

దీంతో ఇంకో రెండక్షరాలు వచ్చేశాయ్. 

5.  C  = U 

6.   I  = Y  

అవీ రాసేసుకుందాం - మరి కింది బొమ్మలోలా !

ఇంకిప్పుడేం దొరుకుతాయో చూద్దామా ?!
ఈ వాక్యంలో ఒక ఏకాక్షరి వుంది - 8 వ పదం - G.
అది I కాదు - ఎందుకంటే J = I  కాబట్టి.
ఇంక వున్న ఇంకో ఏకాక్షరి A.
ఇంకో అక్షరం కూడా దొరికిపోయింది.

7.  G  = A 

గబగబా G వున్న చోటల్లా A రాసేద్దాం మరి. 

ఇప్పుడు 11వ పదం కేసి ఒకసారి చూడు - CEJK = UNI -
అది UNIT ఏమో అనిపించట్లేదూ ?
ఇంకెందుకాలస్యం  - K వున్న చోటల్లా T  పెట్టేద్దాం.

(తాగే టీ గుర్తుకొచ్చిందా - మరి వెళ్లి ఓ కప్పు తెచ్చుకో - నీకొకటీ - నాక్కూడా ఒకటీ - ఈ వాక్యంలో ఎన్ని కావాలంటే అన్నిటికీ ఒక్కోటీ - 9 కోటీ, 11 కోటీ ).

8.  K  = T 

ఆగిపోకలాగ - ఆగే దేఖో !

13 వ మాట : QACZR ' TH  =  - - U - - ' - E
 నాకెందుకో ఈ వాక్య-వాలకం చూస్తుంటే 13 వ మాట COULD ' VE లేక WOULD ' VE అనిపిస్తోంది.
మొదటిది సందేహా-క్షరం కాబట్టి OULD ' V రాసేయనా?

QACZR ' TH = - OULD ' VE 

9.   A = O
10.  Z = L
11.  R = D
12. T = V 

ఇప్పుడు చూద్దాం - అమ్మో - ఒక్క పద-అక్కరకి  ఎన్ని అక్కరాలు దొరికిపోయాయో!


1. E = N 
2. H = E  
3.  J  = I  
4.  V = F  

5.  C  = U 

6.   I  = Y  

7.  G  = A 

8.  K  = T 

9.   A = O
10.  Z = L
11.  R = D
12. T = V 

8 వ మాట జాగ్రత్తగా చూడు - MILITARY లా వుంది కదూ !

PJZJKGBI = - ILITA -Y

అద్దీ !

13.  P  = M 

14.  B  =  R

తీసికెళ్లి పెట్టేశా - కింది బొమ్మలో !

బావుంది కదూ - ఒక్కొక్క అక్షరం మనకలా చిక్కిపోతుంటే - చిక్కుముడి వీడుతుంటే !
అందుకే మరి - నాకీ cryptoquip అంటే ఎప్పటికీ చిక్కిపోని ఇష్టం.

ఇప్పుడు 10 వ మాట (PHRJQGZ = MEDI -AL) - MEDICAL కాక ఇంకేమవుతుందంట?

15.  Q  = C  - అనేసుకున్నాం.

4 వ మాట SGBTHI = -ARVEY - సర్వే కి కుదరదు కదా - అందుకని ఓ ఇంగ్లీషాయన పేరు HARVEY అయివుండనోపునేమో ?

16. S  = H - హార్వేగారి పుణ్యమా అని !

3 వ మాట పెర్ఫార్మెన్స్ చూస్తుంటే ఏమనిపిస్తోంది నీకు?
అది పెద్ద PERFORMER అనిపించట్లేదూ?

అయితే ఇంకేం - రాసుకో మరి!

17.  D = P - కింది బొమ్మలో.

మిలిటరీ అంటున్నారు - 16 వ మాట CORPSMAN అవునేమో కదా !

అవును మరి - అప్పుడు O ఏమంటుంది మరి? - "ఓయస్"  అంటానంటుంది.

18.  O  = S

ఇంక 12 వ మాట FOLKS అనకపోతే  మన cryptoquip ఫోక్స్ ఒప్పుకోరు - చూసుకో మరి!

ఎన్ను ఎన్నిక ఇంక K-నే!
19.  N  = K  

హమ్మయ్య! 


JV  VCEEI  DHBVABPHB  SGBTHI  SGR  OHBTHR  JE  G  PJZJKGBI  PHRJQGZ  CEJK,  VAZNO  QACZR 'TH  QGZZHR  SJP  QABDOPGE  NABPGE.

                                                          CLUE: E = N 

IF  FUNNY  PERFORMER  HARVEY  HAD SERVED  IN  A  MILITARY  MEDICAL  UNIT,  FOLKS  COULD 'VE  CALLED  HIM  CORPSMAN  KORMAN.

1. E = N 
2. H = E  
3.  J  = I  
4.  V = F  

5.  C  = U 

6.   I  = Y  

7.  G  = A 

8.  K  = T 

9.   A = O
10.  Z = L
11.  R = D
12. T = V 

13.  P  = M 

14.  B  =  R 

15.  Q  = C

16. S  = H 

17.  D = P 

18.  O  = S  

19.  N  = K   

ఇంతకీ విషయమేంటంటే - HARVEY KORMAN అనే ఒక హాస్యనటుడు ఉండేవారట - ఆయన సైన్యంలో వైద్యబృందంలో పని చేస్తే ఆయన్ని CORPSMAN KORMAN అనేవారు కదా - అనే ఒక గూడార్థమిచ్చే వాక్యమిది.

అలాంటి చరిత్ర హింట్లు కూడా చాలా సహాయపడతాయి - కాకపోతే నాకు ముందు తెలీదనుకో - పూర్తిగా అన్ని అక్షరాలూ తెలిశాక కుతూహలంతో గూగిలిస్తే తెలిసిందది.

ఇంతకీ నచ్చిందా - cryptoquip?"

"నచ్చింది కానీ - అరగంట అని ఆరు-అరగంటలు కూర్చోపెట్టావు -  ఇంతకీ నా పేరడీ పాట ఏంటో చెప్పలేదు నువ్వు"

"అబ్బా ! ముందు పైన ఇచ్చిన రెండు ఉదాహరణల చిక్కుముడి నువ్వు విప్పు - నీ పేరడీ గుట్టు రట్టు చేస్తాను"

"అంతేనా?"

"ఇప్పటికింతే - ఈ గజిబిజి (Puzzle) లో జిగిబిగి  చూస్తూ గడిపేయ్ - అందాకా !"